Мусса Экзеков

Мусса Екзеков: сыгхақәеи сеихьӡарақәеи срылҵшәоуп

98
(ирҿыцуп 12:00 31.07.2019)
"Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза конгресс" ахантәаҩы Мусса Екзеков иҿцәажәара азирхеит Sputnik акорреспондент Аинар Ҷыҭанаа.

Аинар Ҷыҭанаа, Sputnik

-Шәхәыҷра шԥашәгәалашәыршәо?

- Зегьы ирзеиӷьысшьоит сара исымаз аҩыза ахәыҷра. Сара насыԥ сыман ҳәа исыԥхьаӡоит, андуи абдуи ахьыҟаз аҭаацәараҿы сахьиз. Агәра ганы сыҟоуп, ауаҩы ихәыҷраҿы иоуа иреиӷьу иандуи иабдуи шракәу изҭо. Сабду Азиз анхара ду иман, ауасақәа изанын, ақыҭа ԥсҭазаашьа даласан. Аха дызқәынхоз адгьыл аасҭагьы иара бзиа ибон ахәыҷқәа. Баша агәарабжьара дабжьысны дцозаргьы ,иџьыба аазна усҟантәи аамҭазы аламалагьы иузымԥшаауаз ахаа-мыхаақәа изҭан, иԥылоз ахәыҷқәа ирзишон. Ахәыҷқәагьы ари иҟазшьа рҵахьан аҟнытә, ауасақәа наскьацаны даныхынҳәуаз еизаны изыԥшын. Адгьыл ақәаарыхшьа, ақыҭа џьабаа акәамаҵамақәа нагарҭа амамкәа ибзианы идыруан. Цәеижьлагьы дхаҵа ӷәӷәан, убри аангьы ихшыҩрҵагатә ажәақәа ҳара ҳзы еснагь имҩақәҵаган. Иахьагьы уи имч-илша сыцуп, иажәақәа схашҭӡом, хәы змаӡам гәалашәарақәоуп сара сзы.

- Шәзакәхарц шәҭахыз шәаныхәыҷыз?

- Ахәыҷы игәаҳәарақәа лассы-лассы рҽеиҭаркуеит. Саргьы зны сынџьнырхар сҭахын, нас скосмонавтхарц сҭаххеит, уи ашьҭахьгьы ирацәан сгәазыҳәарақәа. Аха ҳара ҳабиԥара ҳаныхәыҷыз аахысгьы еилаҳкаауан изакәызаалак акы ухы иалухыр уҭахызар, уи азы ҵыхәаԥҵәарада аџьабаа шбалатәыз. Дарбанызаалак ауаҩы иԥсҭазаара инапала иргылоит. Зегьы иреиҳау ҳгәыхәтәы наӡахарц азы ҵыхәаԥҵәарада аџьабаа анаҳбо, уи шаҳҭахҵәҟьоу Анцәагьы агәра игоит. Ҳара еилаҳкаалароуп, ҳхәыҷқәагьы идҳарҵалароуп иҳалымшо акгьы шыҟам, иаҳҭаххаҵәҟьар зегьы шаҳзыҟаҵо.

- Иаанагои шәара шәзы аиҩызара, насгьы ирацәаҩны аҩызцәа шәымоума?

- Сара аҩызцәа рацәаҩны исымоуп ҳәа исыԥхьаӡоит, аха урҭ рҟынтәи иреиӷьқәоу аамҭа иԥнашәоит. Иҟоуп ахәыҷратә ҩызцәа, ашколтә ҩызцәа, ауниверситеттә ҩызцәа. Аха иара убасгьы иҟоуп еиуеиԥшым ауадаҩрақәеи аԥынгылақәеи иуцырхысуа аԥсҭазааратә ҩызцәа. Ҳәарада, аԥсҭазаараҿы аҭыԥ роур алшоит еиуеиԥшым амзызқәа, ауаҩы дзырблаҟьо, дымҩахызҟьо, иҩызара изырҭиуа. Аха уи мчымхароуп - ҟазшьала ихьысҳау ауаа рыбла хызкуа амчымхара.

- Ауаҩы ианашәыжьуа арбану, насгьы иарбану ахаан ишәызианамыжьуа?

- Сгәанала, ауаҩы зегьы ианаужьыр ҟалоит, аԥсахра ада. Ауаҩы игәра угоны иара уижьозар, уи ашьҭахь иареи уареи зынӡа акгьы шәзеиламзар еиҳа еиӷьуп.

- Аха иҟами зегьы ззеиҟароу ауаагьы… Урҭ шәышԥарзыҟоу?

- Уи иҩыза ауаҩы дрыцҳасшьоит. Ибзианы акәыз, мамзаргьы ицәгьаны акәыз, ауаҩы џьаракала ицәаныррақәа ааирԥшуазароуп. Игәамԥхо зигәамԥхо, игәаԥхо зигәаԥхо уҳәа, ихы даԥшәыманы… Схатәы гәаанагара змам, мамзаргьы измазарц зҭахым ауаҩы, сагәанала дрыцҳауп.

- Шәыԥсҭазаараҿы кыр шәахьхәхьоума?

- Кыр зҵазкуа ҳәа исыԥхьаӡо акгьы сахьымхәӡац, амаҷ-саҷқәа ирыдҳәалоу агәынамӡарақәа ҟалалоит, ҳәарада. Сара убас исыԥхьаӡоит: сара исыхҭысыз зегьы сара соуп изтәу, сыгхақәеи сеихьӡарақәеи срылҵшәоуп сара схаҭагьы. Убри аҟнытә, исҳәар сылшоит акгьы сахьымхәӡац ҳәа.

- Аԥсны аҵыхәтәантәи аамҭазы ицәырҵит аԥсуа бызшәа ауадаҩрақәа, еиҳа имаҷхеит зхатәы бызшәала ицәажәо ауаа. Шәара шәҿы иахьатәи аамҭазы иӡбатәны иқәгылоума ари аҩыза азҵаара?

- Зегь раԥхьаӡа инаргыланы, иазгәасҭар сҭахуп шәара шәҿы, ҳара ҳҿы ҳәа аҳәара шиашам. Ари азҵаарагьы егьырҭ зегьы реиԥш еицаҳзеиԥшуп. Аԥсны аԥсуа бызшәазы иҟалаз ауадаҩрақәа ибзиаӡаны исдыруеит, уи аӡбаразгьы ишалшо ала ҳконгресс аусура иазхиоуп. Араҟа акәзаргьы, иаагәоуҭартә иҟалеит, еиҳаракгьы аҿар, зны-зынла абаза бызшәа аасҭа аурыс бызшәа аԥыжәара анарҭо. Иаҳҳәап арҿиара знапы алаку аҿар хадаратәла урысшәала ауп ишыҩуа. Ԥшьышықәса раԥхьа Аԥсны аҵарауаа реилазаара еизысган, ари ауадаҩра аӡбаразы кырынтә аконференциақәеи аилатәарақәеи мҩаԥаҳгеит. Аха ари аформат ала ҳара иҳалымшаӡеит апроблема аӡбара. Иҟалап иҿыцу азнеишьақәа рыԥшаара аҭахызар.

- Ауаҩы иҿы зегь раасҭа иалышәкаауа аҟазшьақәа арбану?

- Ауаҩы уиқәгәыӷыртә даныҟоу, ихықәкы анидыруа, агәрагара анилоу бзиа избоит. Иара убас дарбанызаалак ԥхьаҟа цашьа имаӡам, ихы агәрагара иламзар. Абра иазгәаҭатәуп ихымԥадатәиу даҽа хәҭаҷк: аиҳабацәа ражәа азыӡырҩра. Акы ҟауҵарц угәы ианҭаукуа, уабдуи уандуи уразҵаа, урҭ ыҟамзар – уани уаби. Аиҳабы иажәа аасҭа ауаҩы изы ихшыҩрҵагоу шәҟәыкгьы ыҟаӡам. Уи аамҭа иацааиуа аԥсҭазааратә ҟәыӷара ҳара ҳаиҳабацәа раҟара ҳара изҳауӡом, ҳара ҳаҟара ирымаӡам ҳаиҵбацәагьы. Насгьы игәасҭахьо, ҳара бзиа иаҳбоит ауаа ррыцҳашьара. Ауаҩы харантәи ирыцҳашьара кыр еиҳа имариоуп, џьаракала ицхраара аасҭа. Ухала ухы ныҟәуго, уи инаваргыланы ауаагьы урыцхраартә уҟаларц азы, саҭамыз, аха "ацәаӷәара" аҭахуп. Хаҭала схазы исҳәозар, ахаангьы имариоу амҩы сашьҭамлаӡац. Уцашьа заҟа иуадаҩу аҟара унеишьагьы еиӷьхоит ҳәа исыԥхьаӡоит.

Агәра ганы сыҟоуп, аихьӡара дуқәа рзы ихымԥадатәиу зегьы ҳажәлар ршьа-рда ишалоу. Акызаҵәык иаҭаху – урҭ алшарақәа аус руртәеиԥш аҭагылазаашьақәа раԥҵароуп. Ихымԥадатәиуп хшыҩеилаҵарала азҵаарақәа рыӡбара. Хаз-хазы ҳамчхара кырӡа ишмаҷхо, ҳажәҩахыр еибыҭаны еицаҳзеиԥшу аус ҳҽазаҳкыр еиҳа ишеиӷьу, ус еиҳа ишиашоу зегьы еилаҳкаалар сҭахуп. Ҳәара аҭахума, аҟәрышь адагьы иахьатәи аамҭазы иузыҟаҵо зынӡа имаҷхазар ҟалап. Убри аҟнытә амалуаагьы ауаажәларратә усқәа ирыдгылалар рыхәҭоуп. Уи иаанагаӡом уаҩ иҟаимцаҵ аус дуӡӡақәа алыршо "атәыла рбгатәуп" ҳәа. Досу ишилшо ала иахьилшо ахырхарҭаҿы ацхыраара ҟаиҵалар, хәыҷы-хәыҷла напеилаԥсала бзиарак ахь ҳаззегьы ҳаицнеиуеит. Адунеизегьтәи аԥсуа-абаза конгрессгьы апринцип хадақәа иреиуоуп хырхарҭа рацәала аусура.

Ҳконгресс аҩныҵҟа ҳара иаҳҭахуп еиуеиԥшым ахеилакқәа шьақәыргыло ҳаиашьаратә жәларқәа рхаҭарнакцәа зегьы ирнырырц, досу ирбарҭахарц ҳусура алҵшәа. Хаҭала Аԥсны ҳалацәажәозар, иазгәасҭар сҭахуп аԥеиԥш дуӡӡеи алшара бзиаӡақәеи змоу аҿар шҳамоу. Урҭ алшарақәа аԥсҭазаара рыҭаразы иуадаҩу ҳәа акгьы ыҟаӡам, зегьы знапу иаку ҳара ҳхаҭа ҳауп. Ҳаззегьы ҳаивагылар иҳалымшо акгьы шыҟам агәра ганы сыҟоуп.

 

98

Заҟа гха ҳрыхдырԥарыз иажәа ҟәышқәа: Сергеи Багаԥшь игәалашәара иазкны

32
(ирҿыцуп 15:38 29.05.2020)
Аԥсны аҩбатәи ахада Сергеи Уасил-иԥа Багаԥшь иԥсҭазаара далҵижьҭеи иахьа иҵит жәшықәса. Уи игәалашәара аҳаҭыразы ишәыдаагалоит Sputnik аколумнист Светлана Ладариаԥҳа изылкыз анҵамҭа.

Аԥсны, аԥсуа дгьыл, аԥсуа жәлар ахааназгьы ибеиан. Ибеиан ҳәарада ԥсабарала, гала, шьхала… Аха зегь раасҭа ибеиан уаала, доуҳала, ҟәыӷарыла. Жәытә-натә аахыс ара аҳаҭыр дуун ауаҩра, аԥсуа икодекс хада - аламыс. Азқьышықәсақәа, ашәышықәсақәа ирылыхәхәа иаауа ажәабжьқәа, ашәақәа, алегендақәа реиҳарак зыхҳәааугьы абри ауп. Аха аҩыра ахьҳамамыз азгьы заҟа ирацәаҩузеишь аҭоурых аӡыблара зыхьӡқәа ҳцәагаз. Егьаҩ ҿырԥшыганы ҳадгьыл иқәын…

Аԥсны аҭоурых ҿыц аҿы зыжәлар рхьаа зхьаау, ирыдгылоу, ирывагылоу рыхьыӡқәа ԥхьаҟатәи аҭоурыхқәа, абиԥарақәа ирзынхоит. Уи насыԥуп зқьышықәса рышьҭахь аԥсуадгьыл иқәынхо аԥсуа изы. Иаашьҭыхны дрыԥхьалап аҩырақәа, дрыхәаԥшлап аҭыхымҭақәа – иеиҵеиааӡалап ихшара иахьатәи ҳауаажәлар рхаҭарнакцәа рҿырԥшала. Ирызҳалап аԥсуаа аԥсуадгьыл аҿы. Еизҳазыӷьалап. Уи ус шакәхо агәра згарц сҭахуп… Мап, агәра згоит! Анцәа ду иџьшьаны ус акәхоит!

Сергеи Багаԥшь... Уи ижәла, ишьҭра аханатә аахыс ахьӡ-аԥша змаз ауаа рылиаауан. Унеишь-уааишь ҳәа рарҳәон адунеи амаа зкыз. Иахьынхацәаз ԥырхагак рнамҭацызт, избанзар акы - анхаҩы Аԥсны еснагь аҳаҭыр ду даԥсан, ҩбагьы – ахшыҩи адырреи ирыҵадырӡуан акыр ихыҭхәыцыз асоциалтә еиҟарамрақәа.

© Foto / из архива семьи Багапш
Аԥсны аҩбатәи ахада Сергеи Багаԥшь

Ибзианы исгәалашәоит ХХ ашәышықәса 80-тәи ашықәсқәа. Ахааназ аӡәы зхы дықәызмыртәацыз аԥсуаа аамҭа-аамҭала усҟантәи аамҭа ирзаанагоз ауадаҩрақәа ирҿагылон, рҟәаҟәа иқәтәарц зҭахызгьы нхьыдыҩруан.

Ибзианы исгәалашәоит 1989-тәи ашықәс. Мҽышан. Аԥсны ахы-аҵыхәа иалаҩит аԥсуааи ақырҭқәеи еиҿагылт ҳәа. Ари аҭагылазаашьахь мышкызны ишкылнагоз зегьы ирдыруан, ирбон, аха еивысырҭак шԥаҟамлари ҳәа игәыӷуан.

Аԥсныҟа амҩа иқәлеит 30 нызқьҩык рҟынӡа зхыԥхьаӡара наӡоз ақырҭцәа, аратәи ақырҭцәа ирыдгыларц, еснагь ргәы иҵхоз нарыгӡарц. Еихышәшәа-еиԥышәшәа Аалӡга аӡиас ахықәаҿ еизеит ашәарыцага шәақьқәа ирыҵагылаз аԥсуаа.

Сергей Васильевич Багапш на охоте.
© Foto / из архива семьи Багапш
Сергеи Багаԥшь ашәарыцараан

Абри аҭагылазаашьаҿы араион аиҳабы иаҳасаб ала, апатриот иаша ишиаҭәаз еиԥш, Сергеи Уасил-иԥа хьаҳәхьачарак ҟамҵакәа ижәлар рыхьчара дгылеит. Усҟантәи аамҭазы уи аҩыза ихымҩаԥгашьа иара изы даара ишәарҭахар алшон. Аха усеиԥш акгьы дазымхәыцӡакәа ақырҭуа шовинизм аҿагылараҿы напхгара ҟаиҵеит. Ари аҭагылазаашьа ахаҵара аарԥшра аҭахын. Уи иара илиршеит. Сергеи Уасил-иԥа иусурҭаҭыԥ, ипартиатә лахәылара рцәыӡра адагьы иԥсҭазаара ахаҭагьы ицәыӡыр алшон… Аха уи иазхәыцтәны имшьеит усҟан азы. Ҳәарада, 1989 шықәсазтәи ахҭысқәа рышьҭахь Сергеи Багаԥшь иусура дамхын.

Ари иԥсҭазаараҟны дзықәшәақәаз рахьтә хҭыс заҵәык ауп, аха инеидкыланы дзакәыз аанарԥшуеит.

26 августа 2008 года - день, когда Россия признала независимость Абхазии. Сергей Багапш пришел на площадь Свободы в Сухуме, где тысячи граждан республики ликовали, узнав о признании.
ВЛАДИМИР ПОПОВ
Сергеи Багаԥшь Аҟәа Ахақәиҭра ашҭаҿы нанҳәа 26, 2008 шықәсазы - Урыстәыла Аԥсны аназханаҵа аҽны

Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьраан иара дыззырхаз аус аҿы иԥышәа ахархәара аҭаны ашьаарҵәыра илагылаз ижәлар дрыцхраауан. Иҳәатәуп зны-зынла абџьар акра аасҭагьы ла иамбоз аусқәа ирылшоз анеиҳахоз. Иҳәатәуп урҭ аусқәагьы афырхаҵараҵәҟьа шырҭаххалоз.

Сергеи Багаԥшь иԥсҭазаара зегьы иԥсадгьыл амаҵ азура иазкын. Атәыла аԥыза-министрс даныҟаз аума, ахадас даныҟаз аума – иара изы зегьы ирыцкыз Аԥсны аизҳазыӷьара акәын.

Президенты Абхазии, России и Южной Осетии Сергей Багапш, Дмитрий Медведев и Эдуард Кокойты (слева направо). Архивное фото.
© Sputnik / Сергей Гунеев
Сергеи Багаԥшь, Дмитри Медведев, Едуард Какоиты Аԥсни Аахыҵ Уаԥстәылеи рхьыԥшымрақәа разхаҵара ашьҭахь

Дыҟамзар ҟалап аԥсыуак, иажәа ҟәанда змаҳацыз. "Мои золотые" – абар иара зегь раасҭа бзиа ибаны ииҳәоз. Ари баша цәажәарамызт.

Инаԥшьба: Сергеи Багаԥшь Кремль дышрыдыркылаз абара акыр иаԥсан>>

Дыздыруаз, дызгәалашәо зегьы ражәа аҟәандара алыжжуеит иӡбахә анырҳәо. Ари еиҳау иҟоузеи аԥсҭазаараҿы! Ажәлар шамахамзар ус баша рыбзиабара узаахәаӡом, иуоуӡом.

© Foto / Владимир Попов
Аԥсны раԥхьатәи ахада Владислав Арӡынбеи Аԥсны аҩбатәи ахада Сергеи Багаԥшьи

Ихьаауп, даара ихьаауп ҳаԥсуадгьыл иреиӷьӡақәоу ахьацәыӡуа. Заҟа иаҳҭахузеи урҭ иахьа?! Заҟа ҳгәы ҟанаҵарыз Сергеи Багаԥшь иччаԥшь. Заҟа гха ҳрыхдырԥарыз иажәа ҟәышқәа. Заҟантәгьы игәымшәара, ихаҵара ҳаззымиааиқәаз ҳариааиртә еиԥш рылдыршарыз. Заҟантә… Заҟантә…

Изыбымбылыз Џьгьардатәи адгьыл.

Валери Багаԥшь: Сергеи Багаԥшь игәгьы, иԥсгьы, ихгьы Џьгьардоуп иахьыҟаз>>

Ирҳәоит ауаҩытәыҩса дыззыҳәо зегь адунеитә ҵакыра иазцаны адгьыл ахь ихынҳәуеит ҳәа. Ҳиҳәап нас Анцәа ду ҳтәыла ахааназ иагымхаларц Сергеи Багаԥшь иеиԥш зеиԥшу аԥацәа…

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

32

Аԥсабара уанеиҷаҳауа: Ерик Џьакониа ԥсаатәла Аԥсны абнара ширбеио

1825
(ирҿыцуп 22:00 25.05.2020)
Ауаҩи аԥсабареи аҵыхәтәантәи аамҭазы рхеибарҭәаара маҷхеит, ауаҩы схы иабасырхәари ҳәа ауп еиҳарак дхәыцуа дшалагаз, дызлахәаша акәымкәа. Аха Саида Жьиԥҳа дызҭааз Лӡаа ақыҭанхаҩы Ерик Џьакониа аԥсабара дацхраауеит - инапала ииааӡо абнакәытқәа Лӡаатәи абнақәа ирылаиҵоит.

Саида Жьиԥҳа, Sputnik

Ауаҩи аԥсабареи шеимадоу атәы ззымдыруада. Аха аҵыхәтәантәи аамҭазы ахеибарҭәаара маҷхеит. Ҳхы иабаҳархәари ҳәа ахәыцра ҳаналага, иаргьы ҳазгәамҵуашәа ҳбо ҳҟалеит. Иахьа зыӡбахә сымоу Лӡаа ақыҭанхаҩы Ерик Џьакониа аԥсабара аҿаԥхьа гәыԥҩык ауаа рхы ҿихит, иара хатәгәаԥхарала хышықәса раахыс икәша-мыкәша абнара ирбеиоит. Инапала иааӡо абнакәытқәа (афазанқәа - аред.) рхатә ԥсҭазаара риҭоит Лӡаатәи ахәыҳаракырақәа рҿы.

Ерик Џьакониа иашьцәеи урҭ рыхшареи бзиа ирбоит ашәарыцара, аԥсыӡкра. Аха убри инаваргыланы, Џьакониаа аԥсабара аҿаԥхьа ирықәу ауалгьы ршәоит.

© Sputnik
Џьакониаа рҭаацәара абнакәытқәа абнара ишыларҵо

Хышықәса раԥхьа, Ерик ҳамҭас изааргеит ҿыц ихыҵыз абнакәытқәа 30 цыра. Урҭ рҭыԥ ҟаҵаны, ҷыдала рыфатә-рыжәтә дацклаԥшуа иааӡеит. Ианрызҳа, ишынҭаацәаз ирыӡбеит аԥшӡара иакны иагоз Кавказтәи абнакәты ахкы ала Лӡаатәи абнақәа дырбеиарц.

"Раԥхьа исыдлаз абнакәытқәа ианрызҳа, акәтаӷь рҵо ианалага, сашьцәеи, ҳхәыҷқәеи иҳаӡбеит аинкубатор аахәаны, аԥшқақәа рхыхра, адуқәа абнахь роужьра. Ус иагьыҟаҳҵеит. Рхы ныҟәыргартә иҟоуп ҳәа анаҳгәахәуа, ақыҭа ахәыҳаракырақәа рахь ҳхаланы ахақәиҭра раҳҭеит. Аиаша шәасҳәап, унапала иааӡаны аԥсабара ҳамҭас ианауҭо - уи гәахәароуп, уал дук уқәны иушәазшәа уҟалоит", - еиҭеиҳәоит Ерик.

Ерик Џьакониа занааҭла декологуп. Аха аԥсабарахь имоу абзиабара уи ихәыҷрантәи иаауеит. Ашәаԥыџьаԥ, аԥстәы, аԥсаатә ҳаҭыр рзақәын ишынҭаацәаз.

Џьакониаа раԥхьатәи абнакәытқәа аноурыжь ашьҭахь, уи аҿы иаангылозма. Хышықәса рыла Ерик илихыз шәцырак рҟынӡа абна иарҭахьеит. Аԥсаатә ахақәиҭра арыҭара - ари ныҳәак ирзаҩызоуп. Уи хәыҷи-дуи алахәны ауп ишымҩаԥысуа.

© Foto / предоставлено Саидой Жиба
Џьакониаа рҭаацәара абнакәытқәа абнара ианыларҵо хәыҷи-дуи алахәуп

Ерик Џьакониа иажәақәа рыла, Кавказтәи абнакәытқәа аҩны ахылара рцәыуадаҩуп, избанзар бжьы ҷыдак раҳар ишәаны ихыҵуеит. Насгьы аҩнатә ԥсаатәқәеи аԥстәқәеи дареи еинаалом. Убри азы, аинкубатор аахәаны ихала иахәҭоу аԥхарреи ацәаакыреи арбаны ихихуеит.

"Абнакәты хыҵырц азы 25 мшы аҭахуп. Иҟалоит урҭ акәтаӷьқәа аҩнатә кәты, мамзаргьы ашәишәи иаҵоуҵар, аха аԥшқақәа анылҵлак, урҭ ҳзышьцылоу акәҷарақәеи ашәишәи хәыҷқәеи иреиԥшым, ршьапы ишаақәгылалак еилҟьа-еилӷәыцәӡа иҟалоит. Нас илызхуеи дареи еинаалом. Убри аҟнытә, аинкубатор еиҳа иманшәалоуп. Иахьынӡаԥшқоу ирҿоуҵар ауеит ахәац жәны, абысҭа алаҵаны, ашәишәиқәа ишруҭо еиԥш. Уажәы ирацәаӡоуп еиуеиԥшым авитаминқәа рыла ибеиоу аԥсаатә рыфатә, уи азы ирҿасҵари ҳәа ухәыцӡом", - иажәа иациҵоит иара.

© Foto / предоставлено Саидой Жиба
Аԥсаатә абна рылаҵара Џьакониаа рҭаацәара ныҳәак ирзаҩызоуп

Абнакәты ажьы акы иаламҩашьозаап, акралцәа рчыс ҳәа иашьҭоуп. Аха Ерик иҳәеит дара рҭаацәараҿы ирыцҳашьаны ишырымфо. Ирааӡогьы ҷыдала аԥсабара аҭара ауп изызку. Абнакәты арбаӷь еиҳа ԥшшәыла иҩычоуп, иԥшӡоуп, арцына ӷроуп.

Иахьазы Ерик Џьакониа имаз абнакәытқәа зегьы абнарахь иоуижьит. Аҳәаа шаадыртуа еиԥш игәы иҭоуп Урыстәылаҟа дцаны акәтаӷь аахәаны, ахк ҿыцқәа рылхра.

Аԥсабара иаҭоу абнакәытқәа лассы-лассы ақыҭауаа рынхарҭақәа рзааигәара ирбоит, иҟалалоит рыкәтыршәырқәа ианырҭало, аха дара урҭ рҭоурых рдыруеит аҟнытә, аԥхасҭа рырҭом. Аҭыԥантәи ашәарыцаҩцәа ракәзаргьы, ршәақь ақәрымкыцт. Уимоу, Ерик иахь аҭел иасны ирҳәоит иахьырбаз аҭыԥқәа. Изныкымкәа Бзыԥҭа аҩхааҟынгьы рылаԥш рықәшәахьеит.

Ерик иашьцәеи иареи рқыҭа иалсуа акәарақәа адыӷаҷиақәа рылагьы идырбеиахьеит. Урҭ ҷыдала Краснодар дцаны иааигеит. Аӡҭачқәа хкааны ирҭарҵахьеит аԥсыӡқәа апҟыш (карп), ақьоуқьад (осетр) хкқәа.

"Ҳара аӡәы дҵас иҳадимҵеит, ԥсаатәума, ԥстәума иааӡаны абнахь роужьра. Уи ҳара ҳхатә гәаԥхара ауп. Ҳазҿу аус иавагылоуп ҳахшарагьы", - инаҵишьит аеколог.

Џьакониаа рҭаацәара рҿырԥштәы иаҳнарбоит ауаҩы иҭаххар аԥсабара аԥсы ахаҵара шилшо. Аха, рыцҳарас иҟалаз, ас еиԥш агә ду зызҭоу ауаа рацәаҩым.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

1825

Ҟәбан даҽа 80 коронавирустә хҭыс ҿыц ашәҟәы иҭагалоуп

0
(ирҿыцуп 19:28 31.05.2020)
Иааидкыланы Краснодартәи атәылаҿацә аҟны COVID-19 ахҭысқәа 3824 ашәҟәы иҭагалоуп, урҭ рахьтә 225-ҩык ахәыҷқәа роуп.

АҞӘА, 31 - Sputnik. Краснодартәи атәылаҿацә аҟны даҽа 80 коронавирустә хҭыс ҿыц шьақәыргылоуп ҳәа адырра ҟанаҵоит Ҟәбан администрациа.

"Аҵыхәтәантәи уахыки-ҽнаки рыла Краснодар ачымазара рыдбалоуп 41-ҩык, Армавир – 11-ҩык, Шәача – быжьҩык, хҩык-хҩык егьырҭ араионқәа хәба рҟны. Ичмазаҩхаз рахьтә 52-ҩык аҳәсақәа роуп, 28-ҩык хацәқәоуп. Зегьы иреиҳабу 94 шықәса ихыҵуеит", – аҳәоит адырраҿы.

Ари амш иалагӡаны арегион аҟны иԥсҭазаара далҵит 70 шықәса ирҭагылаз COVID-19 зцәа иалаз ачымазаҩ. Иааидкыланы Краснодартәи атәылаҿацә аҟны ачымазара иахҟьаны иԥсыз рхыԥхьаӡара 32-ҩык рҟынӡа инаӡоит.

Акоронавирус аҟазшьақәа иреиԥшу зхы иадызбалаз 9648-ҩык ауааԥсыра ахәышәтәырҭақәа ирыдҵаалеит, урҭ рахьтә 91-ҩык хәыҷқәоуп. Рыхәышәтәра иацыцоит 2137-ҩык апациентцәа, урҭ рахьтә 214-ҩык зықәра намӡац роуп.

Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа зегьы шәрыԥхьар ҟалоит абра>>

0
Атемақәа:
Ачымазара ҿкы – акоронавирус Аԥсни адунеи аҿи: иалкаау