Саида Палба.

Аҳақьым-алаборант: апациентцәа аӡәырҩы агәыр иацәшәоит

1 / 2
32
(ирҿыцуп 10:54 29.10.2015)
Ҳара иааҳакәыршан иҟоуп азҩаҿкқәа рацәаӡаны. Урҭ есыҽны ирҿагылоуп аҳақьымцәа. Азанааҭ аҷыда ҟазшьақәа ҳкорреспондент изеиҭалҳәеит аҳақьым-алаборант Саида Палԥҳа.

Аиҿцәажәара мҩаԥигеит Саид Барганџьиа.

"Сара ашьыжь, асааҭ фба рзы сгыланы амшын ахь сцоит. Сҽаакәабаны аҩныҟа схынҳәуеит. Асааҭ жәба рзы сусураҟны сыҟоуп", — абас иалагоит аҳақьым Саида Палԥҳа лымш.

Асааҭ жәба рзы иалагоит официалла аусуратә мшы. СПИД-и азҩаҿкытә чымазарақәеи раԥырҟәҟәаарази ирҿагыланы ақәԥарази ареспубликатә центр аусурамш хацнаркуеит. Ахалаҭ шкәакәақәа зшәу ауаа  анахь-арахь иццакы-ццакуеит. Зегь русқәа нап рыларкуеит.

"Аусурамш алагамҭаз аамҭак ҳаур, ҳҽааизган акаҳуа аажәуеит ҳусқәагьы ҳрылацәажәоит", — еиҭалҳәоит Саида.

Ахалаҭ шкәакәақәа, агәырқәа, ашьа – абарҭ зегь еицырдыруа амедицинатә усҳәарҭа афыҩ ҷыдоуп. 14 шықәса ҵуеит абарҭ зегьы Саида лыԥсҭазаараҿы иҟоижьҭеи.

Пробирки.
© Sputnik / Илона Хварцкия
Пробирки.

"Асааҭ жәаба рыбжа шыҟоу ааира иалагоит апациентцәа. Урҭ реиҳарак арахь иаазышьҭуа аҳақьымцәа роуп, аха иҟоуп зхала иааиуагьы. Ҳара аӡәгьы даҳхәышәтәӡом, ҳара анализқәа роуп иҟаҳҵо».

СПИД азы ареспубликатә центр европатәи астандартқәа инарықәыршәаны аус ауеит.

"Ҳаамҭазтәи атехнологиақәа иалдыршоит  иумырхьӡакәа ашьа агара. Ари апроцедура ирацәаҩуп иацәшәо. Ҳара иҳалшо зегьы ҟаҳҵоит ҳпациентцәагьы ҳаргьы  ҳшәарҭадаразы".

Анализқәа ргара ҳаамҭазтәи аметодқәа шшәарҭадоугьы иҟоуп агәыр збар ззымычҳауа. Иҟоуп зыԥсы маҷхогьы.

"Иҟалалоит аԥсмаҷрақәагьы. Аиҳарак аҷкәынцәа, ахацәа. Уихәаԥшыр ахаҵа замана, игәы бзиоуп ихы бзиоуп иԥшрала.  Аԥхьа ишәара ҵәахны днатәоит, насоуп иԥсы анмаҷхо".

Саида Палԥҳа еиҭалҳәоит ауаҩы унаихәаԥшыр иаразнак ишудыруа дшәо дымшәо.

"Иацәажәара, џьара акы иахьырԥшра уалагароуп иҟоу изеилымкаарц", — лҳәоит лара.

Саида даныхәыҷыз инаркны диуристхар лҭахын, аха аԥсҭазаара иара атәы ҟанаҵеит. 1992 шықәса рзы далгеит Аҟәатәи ажәабатәи ашкол. Иара убри ашықәс азы иалагеит аибашьра. Ирацәаҩуп уи зыԥсҭазаарақәа, злахьынҵақәа аԥсахыз.

17 шықәса  лхыҵуан Саида Гәдоуҭатәи агоспиталь аҟны  аусура даналагаз.

"Сара есыҽны избон ахәцәа шааргоз. Асанитарԥҳәыс лус аасҭа амедикцәа ацхыраара рысҭон. Ахәцәа анырацәаз уаҳа ԥсыхәа амамызт. Сгәы иаанагоит абри аҭагылазаашьоуп ҳәа амедицинахь скылызгаз. Сара сыԥсҭазаара аҽакала ишьақәгылап ҳәа сазхәыцуан… Сусура бзиа избоит».

Саида лусура атәы анеиҭалҳәо лылақәа аԥхарра рхылоит, илбоит илҳәо зегь шымцым.

Иарбанызаалак азанааҭ иацуп ауадаҩрақәа. Аҳақьым изанааҭгьы уи хымԥада иамҩанызоуп.

"Зегь раасҭа иуадаҩуп апациент ихьуа иаҳәара. Иҟоуп иуҳәо цқьа иззеилымкаауагьы. Иҟоуп  алабараториа аусура иашам ҳәа изыԥхьаӡо".

Аҳақьым-лаборант илҳәеит анализқәа рылкаақәа ҟауҵарц азы аетапқәа маҷымкәа ишырхыстәу.

"Зегь раасҭа угәы ухьуеит  ичмазаҩу ахәыҷқәа ранализқәа анубо. Иҟоуп азҩаҿкы зыцизгьы", — лҳәоит лара.

Сада Палԥҳа еиҭалҳәеит аамҭа анлымоу аныҟәара бзиа ишылбо. Лара лхы рылалырхәуеит еиуеиԥшым аконференциақәа, Аԥсны ахьӡала дықәгылоит.

"Абра аус зуеижьҭеи 14 шықәса ҵуеит аха зныкгьы сусура нсыжьып ҳәа сгәы иаанамгац. Иҟан аҽа усурак ансыдыргалозгьы. Сара аԥарарҳаразы аус зуам, аҳәынҭқарра иахәоугьы ак ҟасҵар сҭахуп", — лҳәеит лара.

Лара иара убасгьы иазгәалҭеит Аԥсны ишмаҷу абри ахырхарҭала азанааҭуаа.

"Ибзианы исгәалашәоит раԥхьатәи спациентцәа. урҭ еиҳагьы исгәалашәоит шықәсык аԥхьа иааиз раасҭа".

Саида лҟазара инырит ҳкорреспондентгьы. Ила хҩаны дақәшаҳаҭхеит  идаҟынтәи ашьа лгарц. Ииашаҵәҟьаны зынӡаск имыхьӡеит, ишьа анилылхызгьы имбеит.

Лаборант.
© Sputnik / Илона Хварцкия
Лаборант.


32
Атемақәа:
Sputnik апроект ҷыда "Аҟазацәа ртәыла" (20)

Шьониа Гал араса аҽаҩразы: ашәарҭара иҭагылоуп

10
(ирҿыцуп 20:16 06.07.2020)
Гал араион агроном хада Лери Шьониа арадио Sputnik аефир ала арубрика "Раионк аԥсҭазаараҟынтә" аҿы еиҭеиҳәеит араион аҟны араса хәышәтәымзар, аҽаҩра бзиамахар ҟалоит ҳәа.
Раионк аԥсҭазаараҟынтә: Шьониа Гал араса ахәшәтәра иазкны

"Араса аганахьала апроблема дуқәа ыҟоуп сҳәар имцхоит, избанзар ауаа рхатә џьабаалеи иара убас араион ақыҭанхамҩа иазоужьыз амармалташьтә пты иаҿагыланы ақәԥаразы 500 литра ахәшәи рзаҳшеит. Ахәшә ирызшаз азхаӡом, избанзар араион аҟны 18 қыҭа ыҟоуп, быжь-нызқь гектар инацны арасаҭрақәа ыҟоуп. Ҳәара аҭахума, ацхыраара иҵегьы иҳаур ибзиахон, избанзар акәыкәбаачымазара иаҿагыло ахәшә ҳақәгәыӷуан, иахьа ишҳаҳауа ала, Аԥсны ахадара азҵаара аӡбара иаҿуп. Иҳаҩсыз амчыбжь азы араион ҳалсуан, ачымазара хәыҷык идәықәлахьеит, араса аус даара ашәарҭара иҭагылоуп. Анхацәа хәыҷык ацхыраара ҳазрыҭар, аура ҟалап ҳәа ҳгәы иаанагоит", - иҳәеит Шьониа.

Иара иажәақәа рыла, ҵыԥх араион аҟны 4 нызқь гектар араса вертолиотла ихәшәтәын, сынтәагьы ахәшәтәра арбан.

"Хәыҷык аус ҳарццакыр цәгьаӡам, ианаамҭоу ахәшәқәа ҳаур акәыкәбаачымазара аҟынтә, алҵшәа бзиахон. 2017 шықәсазы араса аҽаҩра 20 % ҳамаӡамызт, 2019 шықәсазы 50-80 процент рҟынӡа аҽаҩра аанашьҭит. Иаҳхысыз ашықәсқәа рзы иҟаҵаз ахәшәтәрақәа рылҵшәақәа ҳцәыӡыр ҟалоит шықәсык бжьаҳажьыр, ажәлар рџьабаа аӡы иагеит ауп. Араион ахадара ирдыруеит, аиҳабырагьы ирарҳәахьеит ацхыраара ҳаур, кәыркәамза ахәшәтәра иара иатәуп, ихымԥадатәуп. Иахьа ачымазарақәа ҳбоит, амармалташьтә птгьы иаҳа иацло иалагеит уажәтәи ашоурақәа раан, акәыкәбаачымазара аԥхьа инаргыланы еиҭазго иара ауп", - иҳәеит Шьониа.

Шәазыӡырҩы аудио. Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҟны.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

10

Иазҟазатәым ашьапылампыл азы Аԥсны ачемпионат аҿы аиааира згаз алкаауп

14
(ирҿыцуп 19:53 06.07.2020)
Иазҟазатәым ашьапылампыл азы Аԥсны ахԥатәи ачемпионат 2019 шықәса жьҭаарамзазы иалагеит, аха акоронавирус иахырҟьаны 2020 шықәса ԥхынгәымзанӡа ихыркәшамхеит.

АҞӘА, ԥхынгәы 6 – Sputnik, Ренат Ԥачалиа. Иазҟазатәым ашьапылампыл азы Аԥсны ахԥатәи ачемпионат афинал мҩаԥысит Аҟәа.

Аԥсны ашьапылампылтә Лига адиректор Васили Федоренко ишиҳәаз ала, сынтәатәи ашықәс аинтерес зҵаз ахҭысқәа аман. Иазҟазатәым ашьапылампыл азы Аԥсны ахԥатәи ачемпионат 2019 шықәса жьҭаарамзазы иалагеит, аха акоронавирус иахырҟьаны 2020 шықәса ԥхынгәымзанӡа ихыркәшамхеит.

Атурнир аҿы аиааира агеит акоманда "Рубин-2", аҩбатәи аҭыԥ – "Кьараз", ахԥатәи - "Гәылрыԥшь".

"Иазҟазатәым ашьапылампыл азы Аԥсны ачемпионат хынтәуп имҩаԥысуеижьҭеи. Ари аамҭала акомандақәа рхыԥхьаӡара аҽаԥсахит. Аԥхьатәи ашықәс азы 18 команда ыҟан, сынтәа – 8", - иҳәеит Федоренко. Еиуеиԥшым амзызқәа ирыхҟьаны афинал ахь 6 командак неиит.

Ф-командак атурнир аханатә иалахәын, "7-тәи арратә базеи" "Алекси" – раԥхьаӡа акәны иалахәхеит.

Федоренко иазгәеиҭеит иаиааиз акомандақәа ахраҿақәа шранашьаз, зҽалызкааз ахәмарыҩцәа – аҳаҭыртә шәҟәқәеи амедалқәеи.

"Ари ахԥатәи турнируп. Ачемпионат аиҩызаратә ҟазшьа аманы имҩаԥысуан. Командала ҳаибадыруеижьҭеи акыр ҵуеит. Агәахәара ҳнаҭоит акоманда ҿыцқәа ҩба ахьалахәхаз", - иҳәеит ииааиз акоманда аиҳабы Едуард Аршба. Иара ҭабуп ҳәа иеиҳәеит ашьапылампылтә клуб "Алекс" азыҟаҵаҩ Алексеи Иваненко ачемпионат аиҿкааразы.

Ԥхынгәы 15 рзы имҩаԥысраны иҟоуп атурнир аминистррақәеи аусбарҭақәеи рыбжьара.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

 

14