Алақәа

Аԥстәқәа рыхьчаҩ: Аԥстәқәа рышьра ахаангьы агуманизмра аҵам

14
(ирҿыцуп 12:51 09.04.2017)
Аԥстәқәа рыхьчара афонд "Агәыӷра" ацшьаҭаркҩы Карина Колпакчиан далацәажәеит Аԥсны аԥстәқәа рызныҟәашьа атәы.

АҞӘА, мшаԥымза 7 – Sputnik, Бадраҟ Аҩӡба. Аԥстәқәа рышьра ахаангьы агуманизмра аҵам, лҳәеит Аԥстәқәа рыхьчара афонд "Агәыӷра" ацшьаҭаркҩы Карина Колпакчиан.

"Аԥстәқәа рышьра ахаангьы агуманизмра аҵам. Ашьра – шьроуп", — лҳәеит лара.

Аҳәынҭқарратә ветеринартә маҵзура алақәа рышьра инадҳәаланы ирҳәоит "ақалақь аҩныҵҟа алақәа дырцәоит, ақалақь анҭыҵ – иршьуеит", ҳәа. Усгьы егьысгьы иҟоу ԥсроуп, ҳәа ацылҵеит лара.

"Ҵыԥх, ахәыдхаҵа зхаз сла, алақәа ианыриехсуаз иақәшәеит. Аҩнынӡа аԥсы аанагеит. Сыла ишабоз иԥсуан. Иара убри аамҭазы еимгәан, авакцина азыҟасҵахьан. Ахаан аӡәы имыцҳацызт, изымыцҟьацызт", ҳәа еиҭалҳәоит Колпакчиан. Иара абри ахҭыс ашьҭахь ауп аԥстәқәа рыхьчара анхацлыркыз.

"Аветеринартә маҵзура иҭынхадоу аԥстәқәа рацәоуп ҳәа рҳәоит. Уи иахылаԥшраны иҟада? 2006 шықәса раахыс аус ауеит Аминистрцәа Реилазаара ақәҵара. Уаҟа иарбоуп аԥстәқәа рырцәара дара аргәаҟуам ҳәа, аха алақәеи ацыгәқәеи усеиԥш рышьраангьы ихәаҽны, игәаҟны ауп ишыԥсуа. Аԥстәы ашьра ҟалоит ҭагылазаашьа заҵәык аан – аԥстәы ауаҩы изы ашәарҭара анамоу", — лҳәеит лара.

Колпакчиан лажәақәа рыла "Аветеринариа азы Азакәан" аус адулара аҭахны иҟоуп.

"Азакәан арҽеирақәеи аиҭакрақәеи аҭахны иҟоуп. Ибзианы еилыскаауеит алақәеи ацыгәқәеи рраҟәаразы иазхо аԥара ыҟам, уи адагьы уи зламҩаԥырго амыругақәагьы рымам", — лҳәеит лара.

Аԥстәқәа рраҟәара апроблема Афонд "Агәыӷра" ахахьы иагоит, избанзар дара рышьра алҵшәақәа аанагом.

"Ацивилизациатә тәылақәа зегьы рҟны уи иазкылсхьеит", — лҳәеит лара.

Аԥстәқәа рыхьчаҩцәа Апарламент адепутатцәа акырӡа ирықәгәыӷуеит иҭынхадоу аԥстәқәа рпроблема аӡбразы.

"Ажәалагала ҟаҳҵарц ауп аԥстәқәа рзы Азакәан рыдыркыларц. Ацивилизациатә ҳәынҭқаррақәа асеиԥш иҟоу азакәанқәа хымԥаданы ирымоуп", ҳәа иазылыԥхьаӡоит Колпакчиан.

Лара ишылҳәо ала алақәеи ацыгәқәеи зегьы ршьыр ақалақь рымпыҵаркуеит аҳәынаԥқәа, амаҭқәа.

14
Мушни Ласурия

Лашәриа Анатоли Аџьынџьал изы: зхатә ҩышьа, зхатә сахьа башьа змаз иакәын

1
Иахьа 90 шықәса ҵит диижьҭеи апоет-алирик, апрозаик, аиҭагаҩ, Аԥсны Ашәҟәыҩҩцәа реидгыла алахәыла Анатоли Ҭархәына–иԥа Аџьынџьал. Уи арадио Sputnik аефир аҟны дигәалаиршәеит Аԥсны Жәлар рпоет Мушьни Лашәриа.

Иара дравторуп жәаба инацны апоезиатә шәҟәқәеи апрозатә шәҟәқәа ҩбеи. Иажәеинраалақәа анылеит "Аԥсуа поезиа антологиа". Анатоли Аџьынџьал аԥсшәахь еиҭеигахьан аурыс, аукраин, абаза, ачеркес, ауаԥс шәҟәыҩҩцәа ражәеинраалақәеи ражәабжьқәеи. Иара иажәеинраалақәа реизгакәа  ҩба аурысшәахь еиҭагоуп: "Улья" (Аҟәа, 1967 ш.), "Белая земля" (Москва, 1975 ш.). Анатоли Аџьынџьал иԥсҭазаара далҵит 1977 шықәсазы.

 

 

Лашәриа Анатоли Аџьынџьал изы: аԥсуа поезиаҿы раԥхьаӡа аметафоратә дунеибашьа иазҟазаз рҿиаҩын

 

"Анатоли Ҭархәына-иԥа Кәтол ақыҭан диит. Иара ҳпоезиа аҭоурых аҟны даанхеит зхатә ҩышьа, зхатә сахьа башьа змаз иакәны, амилаҭтә поезиаҟны раԥхьаӡа акәны аметафоратә дунеи адкылашьа, адунеибашьа ирызҟазаз рҿиаҩны. Уи зегьы ираҭәам, ирынасыԥым. Убас иҟан иара илаԥшбашьа. Изааигәаз ауаа саргьы среиуан. Ицәажәара ҳшымгәыӷӡоз ашьха џьара ахы ирхон, лаԥшҵашәарақәак иоуан, апоетцәа адуқәа шыҟаз дыҟан уи аганахьала. Иара зышьҭабжь ахара игоз аестрадатә поетцәа дреиуамызт, ихаан ҳара ҳҟынгьы ус еиԥш иҟан. Иҵегьы ахӡыргара имандаз, иҵегьы активра иландаз уҳәартә еиԥш дыҟан иара, аха урҭқәа гәхьаас имамызт, иҩышьа иҿыцыз цахак еснагь иадиҵон, акы алеигалон, ирҵаулон, убри ԥсҭазаарас иман. Иара заа иԥсҭазаара ҿахҵәеит, ҩынҩажәи быжьба шықәса дшырҭагылаз, гәыблыла ҳауаажәлар днаскьаргеит. Ԥшрала–сахьала анцәахша иакәын, убас деибыҭан, днаӡаааӡан, иалкааз уаҩын", - иҳәеит Лашәриа.

 

Са исҭахуп адгьыл еиԥш ачҳара сымазарц,
Амаҷ азыҳәа сыҵҟьо сҟамларц.
Са исҭахуп адгьыл еиԥш аразра сылазарц,
Сгәы ҟьаҟьаӡа еиҵыхны ауаа рзы инхарц.
Анатоли Аџьынџьал

Шәазыӡырҩы аудио. Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҟны.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

1
Судебный молоток и весы правосудия

"Аԥсныбылтәы" уаанӡатәи аиҳабы аҩнтәи абаандаҩраҿы дшыҟац дааннажьит

8
(ирҿыцуп 12:23 06.06.2020)
"Аԥсныбылтәы" уаанӡатәи аиҳабы иганахьала ашьаус хацыркуп ацәгьоурақәа ԥшьба рыла Аԥсны Ашьаустә закәанеидкыла ахәҭаҷ "Инапы ианҵаз аҳәынҭқарратә мазара мҽахы ҭбаала ахатәтәреи аныхреи" ахәҭаҷ инақәыршәаны.

АҞӘА, рашәара 6 - Sputnik. Аҟәатәи ақалақьтә ӡбарҭа "Аԥсныбылтәы" уаанӡатәи адиректор хада Беслан Аҩӡба иганахьала аҩнтәи абаандаҩраҟантәи аанкыларҭахь нанҳәа 3 рҟынӡа днагазарц азы Аԥсны Апрокуратура хада иҟанаҵаз азашшра мап ацәнакит. Абри атәы аанацҳауеит Апрокуратура хада асаит.

Аӡбарҭа аӡбарала Беслан Аҩӡба аҩнтәи абаандаҩраҿы дыҟазаауеит ԥхынгәы 20 рҟынӡа.

"Аԥсныбылтәы" уаанӡатәи адиректор хада хәажәкыра 20 инаркны Аҟәатәи ақалақьтә ӡбарҭа аӡбарала аҩнтәи абаандаҩраҿы дыҟан, уи иаанаго ашьаусҭҵааҩ ҩыралатәи иақәшаҳаҭра имамкәа иҩны ддәылҵыр (сааҭки бжаки иҩны азааигәара анеиааира аламҵакәа), инхарҭа ҭыԥ иԥсахыр, аимадара ихы иаирхәар, асаламшәҟәқәа, анашьҭымҭақәа, абандерольқәа иоулар ма ишьҭлар ҟалом ҳәа ауп.

Аха рашәара 3 рзы Апрокуратура хадахьы инеит аинформациа Аҩӡба аҩнтәи абаандаҩра аԥҟарақәа еилеигеит ҳәа, убри азоуп аӡбарҭахьгьы изашшыз.

"Аԥсныбылтәы" уаанӡатәи аиҳабы иганахьала ашьаус хацыркуп ацәгьоурақәа ԥшьба рыла Аԥсны Ашьаустә закәанеидкыла ахәҭаҷ "Инапы ианҵаз аҳәынҭқарратә мазара мҽахы ҭбаала ахатәтәреи аныхреи" ахәҭаҷ инақәыршәаны. Ашьаусҭҵаара излаԥхьаӡаз ала, Аҩӡба ицәгьоура иалҵшәаны аҳәынҭқарра иаиуз аԥхасҭа иааизакны иартәоит 31 миллион 438 нызқь мааҭ, аха ари аԥхасҭа аԥхьаӡара макьана ихыркәшаӡам. Ашьаусҭҵаара аҳәаақәа ирҭагӡаны Аҩӡба Аҳәынҭнаплакы анапхгаҩыс иусура аамҭа зегьы ҭырҵаауеит аԥхасҭа зегьы амҽхак аилкааразы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

8