Геннади Ҵәыџьба

Ҵәыџьба: ӡынгьы-ԥхынгьы асасцәа рыдкылара ҳазыхиоуп

84
(ирҿыцуп 09:40 18.06.2019)
Ӡынгьы-ԥхынгьы акурорттә қалақь Гагра аԥсшьаҩцәа аднакылартә ишыҟоу атәы Sputnik акорреспондент илзеиҭеиҳәеит Гагра араион ахада ихаҭыԥуаҩ Геннади Ҵәыџьба.

Саида Жьиԥҳа, Sputnik

Акурорт Гагра ахьӡ ззымдыруада?! Аамҭала арахь ԥсшьара иаауаз разҟны ирԥхьаӡон аҳауа цқьа албаадареи, амшын ҟәанда аҭалареи, амра хаа аҵаҟа аҽырԥхареи рзы алшара ахьроуаз.

Иахьа маҷк аҭагылазаашьа аҽаԥсахит. Атуристцәа агәыҩбара рызцәырҵуеит иахьцаша ианазхәыцуа. Џьоукы раԥхьа идыргылоит рҭахрақәа ирықәшәо, ибзианы амаҵ ахьыруо асасааирҭақәа, егьырҭ рзы ихадароуп аԥсабара. Убри аҩбатәи алызхуа роуп еиҳараӡак Аԥсныҟа иаауа.

Егьа умҳәан, Аԥсны Аџьынџьтәылатә еибашьра ашьҭа ду ннажьит. Акурорт атәы ҳҳәозар, атуристцәа акыр шықәса ҳтәыла ршьапы рзықәмыргыло иацәнаршәеит. Аха, уеизгьы, игәаӷьны иаҳҭаауаз аӡәык-ҩыџьак, аҭагылазаашьа анҭырҵаалак, ҩаԥхьа ихынҳәуан, рыуацәа, рҩызцәа рыманы. Убас, ԥшьаала, акурорт аҿиарамҩа ианылеит.

Хықәкыла, Гагра ақалақь атәы уҳәозар, есышықәса, ааԥынра аламҭалазы, араион Ахадареи аҭыԥантәи анхацәеи еицхырааны имҩаԥыргоит аҽазыҟаҵаратә усурақәа, раԥхьа иргыланы азеиԥш раионтә сабшақәа. Идрыцқьоит амшын аԥшаҳәа, ирыԥссоит амҩақәа, еилырхуеит аҵлақәа, иқәыргоит ажәырҭ, еиҭарҳауеит ашәҭқәа.

Анаҩс, араион анапхгара амчала нап аркхоит егьырҭ аиҿкааратә, аргыларатә усурақәа.

Гарцкьиа: сынтәа ирацәаҩны аԥсшьаҩцәа раара ҳазыԥшуп, рыдкылара ҳҽазыҟаҳҵароуп>>

"Аԥшәма бзиа есымша асас имҩахыҵра дазыхиоуп. Аԥхын адагьы, егьи абжьара иаҳзаауа рацәаҩуп. Убри аҟнытә, иахьынӡаҳалшо, мҽхакы ҭбаала акәымзаргьы, акы ҳнахаахоит. Ажәакала, иҟаҵоу маҷым. Аԥсны Жәлар Реизара адепутат Александр Ҵышәбеи Гагра араионтә Еизара адепутатцәа Реваз Бениеи Адамыр Багаҭелиеи рыбзоурала, зҭагылазаашьа уашәшәырыз аҩнеихагылақәа рыбжьара иҟоу амҩақәа акаҭран ықәырҭәоуп. Араион Ахадара аԥшьгарала нап аркуп амшын аԥшаҳәаҿы хәнызқьи бжаки метранӡа ахаҳә ақәҵара. Абри аус аҿгьы рхарџь алоуп араҟа ахәаахәҭратә ҭыԥқәеи, акаҳуажәырҭақәеи уҳәа змоу аԥшәмацәа. Аԥсшьарҭа ҩны "Енергетик" аҟнытә "Аиааира ашҭа" аҟынӡа ацәхыԥқәа чаԥоуп, ирыҭоуп амаакырақәа. Ҳазҭоу амза нҵәаанӡа ақалақь аҿы алашарбагақәа ҳаԥсахуеит", - иҳәеит Геннади Ҵәыџьба.

Ҵәыџьба иазгәеиҭеит "Аиааира ашҭа" аҵыхәан аргылара шцо 11 шьаҟа змоу агәашьаркыра (колоннада). Уи даҽа культуратә ҭынханы иҟалоит. Иазԥхьагәаҭоуп х-километрак амҩатә дыргақәа рышәрагьы.

Ақалақь анаплакқәеи аусбарҭақәеи реиҳабацәеи рхаҭарнакцәеи алархәны аԥхынра лассы-лассы араион Ахадараҟны аизарақәа мҩаԥысуеит. Досу акурорттә аамҭа ишахәҭоу еиԥш имҩасырц азы анапынҵақәа ирҭоит.

Аԥсшьарҭа ҩнқәеи асасааирҭақәеи рыԥшәмацәа ирабжьаргоит рҿаԥхьа амшын аԥшаҳәа ацқьара иацклаԥшырц, иахәҭоу зегь рыла еибырҭарц.

Амуниципалтә унитартә наплакы "Курорт Гагра", афинанстә уадаҩрақәа шамоугьы, уалла амшын аҟәараҿы иагу аҳаргьқәеи, ақәиарҭақәеи, аҽеиҭакырҭақәеи, аҽыкәабарҭақәеи шьақәнаргылеит.

Араион Ахадара аиҳабы ихаҭыԥуаҩ иазгәеиҭеит, Гагратәи ацентртә араионтә хәышәтәырҭа агәабзиарахьчара аминистрра хәшәла ишеиқәнаршәаз.

Урыстәылатәи ателеканал Аԥсны иазку афильмқәа фба ҭнахраны иҟоуп>>

"Ҵыԥх, Гагра араион зыԥсы зшьаз рхыԥхьаӡара азгәаҭаны, Аԥсны Агәабзиарахьчара аминистрра ахәшәқәа аарышьҭит. Убас аус руоит ацхыраара ласы амашьынақәа хәба: хԥа - Гагра, ҩба - Пицунда. Араион аҿы иаартуп афельдшертә-ахәыҷышьҭыхратә пунктқәа 11", - инаҵишьит Ҵәыџьба.

Аҭыԥантәи анхацәеи асасцәеи ршәарҭадара аԥҵаразы ирылшо зегь ҟарҵоит азинхьчаратә усбарҭақәа.

Аҳәынҭавтоинспекциа аусзуҩцәа ракәзар, араион аҿы атранспорт ахыԥхьаӡара иацлоит аҟнытә, даара аџьабаа рбоит. Аекскурсиатә автобусқәа раанҿасырҭатә ҭыԥқәа еснагь рылаԥш рхуп.

Атуристтә фирмақәа қьаадла иахьынӡеиқәшәоу, насгьы иахьаақәшәо атранспорти, ашьаҟауааи иахьырԥырхагоу рӡыргаратә ҭыӡқәа дмыргыларц азы агәаҭарақәа мҩаԥысуеит.

Араион Ахадара аиҳабы ихаҭыԥуаҩ иҳәеит иаарласны ироураны ишыҟоу ақалақь аҩнуҵҟа аус зуша автобусқәа ҩба, убас агәамсамеизгарҭатәи амҩаӡәӡәагатәи машьынақәа.

Афымцеи аӡи ртәы уҳәозар, хымԥада, аиԥҟьарақәа ыҟоуп, аха излауа ала аамҭа кьаҿ иалагӡаны аԥхасҭақәа дырҽеиуеит.

"Исымҳәарц залшом, иахьа ҳтәылауаа амаҵ рзызуа рахьтә иаарылукааратәы ишыҟоу "Амшынеиқәафымцамч" аусзуҩцәа. Ӡынгьы-ԥхынгьы, уахи-ҽни аспециалистцәа аус руеит. Гагра араион аҿы мацара ишьақәыргылоу афымцеихшарҭақәеи, атрансформаторқәеи, ашьаҟақәеи, иԥсаху ацәаҳәақәеи маҷӡам", - еиҭеиҳәоит Геннади Ҵәыџьба.

Аинвестпрограмма инақәыршәаны аӡымҩангагатә система аԥсахразы ицоз аусурақәа макьана аҵыхәанӡа ихыркәшаӡам, аха уеизгьы, Гагратәи аӡыканал аусзуҩцәа ирылшогьы, зны-зынла ирылымшогьы рылагӡаны рыжәлар ирзааԥсоит.

Аиаша ҳҳәозар, гханы иҳамоуп асасцәа ишақәнагоу еиԥш рымаҵ аура ҳахьақәымшәо. Зегьы еиԥшым, аха имаҷҩым аԥсшьаҩы акаҳуажәырҭаҿы, адәқьан аҿы, акурорттә обиектқәа рҿы рыблақәа ҵархәны, ирықәымчны ирацәажәо, аԥсуа ишиаҭәам еиԥш зхы мҩаԥызго. Абри аҭагылазаашьа ауп изхылҿиаауа аԥхынразы еиуеиԥшым акурорттә обиектқәа рыԥшәмацәа атәым милаҭқәа иреиуоу аусзуҩцәа ааԥхьара ахьрырҭогьы.

Ҵәыџьԥҳа: Словакиантәи аԥсшьаҩцәа Аԥсныҟа раара азҵаара аӡбара азгәаҭоуп>>

Хымԥада, асасцәа рыԥсшьара амшынҭалареи аекскурсиақәеи рыла мацара ишьақәгылаӡам. Гагра араион аԥсшьарҭа ҩнқәеи ақалақь Акультура ахани рҿи ирзеиҿкаауп аконцерттә программақәа, зегь бзиа еицырбо Ӡаҳ (Нептун) изку аныҳәагьы налаҵаны.

"Амчыбжь амшқәа зегь ҭәуп еиуеиԥшым арлахҿыхратә усмҩаԥгатәқәа рыла. Гагра ақалақь Акультура аҩнаҟны мацара мчыбжьык хынтә аҭыԥантәи аҟазаратә коллективқәа асасцәа рҿаԥхьа ҳкультура ӡырыргоит. Ҳмилаҭтә ашәақәеи акәашарақәеи ихырххьоу маҷӡам", - ҳәа азгәеиҭоит Ҵәыџьба.

Гагра араион Ахадара аиҳабы ихаҭыԥуаҩ еиҭеиҳәеит ргәы ишҭоу аԥхынра иалагӡаны иреиӷьу аҩыҟаҵаҩцәа алархәны мҽхакы ҭбаала "Аҩы аныҳәа" аиҿкаара.

Иахьа 58 курорттә обиектқәа рышәқәа аартуп асасцәа рыдкыларазы. Убас, ахатәы ҩнқәа рыԥшәмацәагьы ирзаауа иалагеит раԥхьатәи атуристцәа.

Гагра араионтә биуџьет злашьақәгылоу аԥхынтәи аамҭазы илҵуа ашәахтәқәеи аизгақәеи рылоуп. Араион аныҟәгара, иагу-иабзоу аҟаҵара, ауаа ауалафахәы рызшәара, абарҭқәа зегьы аилагӡара уадаҩуп. Убри аҟнытә, аӡынра ашьҭахь афинанстә уадаҩрақәа цәырҵуеит, аиҳарак абиуџьетуаа ауалафахәы рызшәараҿы.

Геннади Ҵәыџьба иазгәеиҭеит ашәахтәқәеи, аизгақәеи ишахәҭоу еиԥш зегьы иршәозҭгьы, ари апроблема зегь акоуп хырԥашьа аиуан ҳәа.

Гагра ақалақьуаа разгәаҭарақәа рыла, аҵыхәтәантәи 2-3 шықәса атуристцәа рхыԥхьаӡара маҷхеит. "Ҟрымтәи ацҳа анаадырт, уахь еихеит" рҳәоит. Аха, ус егьа иҟазаргьы, дарбанзаалак исасцәа дырзыԥшуп.

84

Ажьиԥҳа аҭыԥантәи адепутатцәа рзы: рҵарагьы ыҟазароуп, аԥсшәагьы рдыруазароуп

5
Тҟәарчал араион алхратә комиссиа алахәыла Рита Ажьиԥҳа арадио Sputnik арубрика "Раионк аԥсҭазаараҟынтә" аҳәаақәа ирҭагӡаны аҭыԥантәи ахаланапхгараҭаратә усбарҭақәа рахь алхрақәа реихшьаала ҟалҵеит.
Раионк аԥсҭазаараҟынтә: Ажьиԥҳа ахаланапхгараҭарақәа рахь алхрақәа ирызкны

Аԥсны аҭыԥантәи ахаланапхгараҭарахь алхрақәа мҩаԥысит мшаԥы 11 рзы.

"Адепутатрахь иқәгылаз акандидатцәа ҩажәаҩык рахьынтә 15-ҩык алхын. Иманшәаланы еилагарада имҩаԥысит алхрақәа. 5196- ҩык ашәҟәы иҭагалаз алхыҩцәа рҟынтәи 2052 -ҩык алхрақәа рхы рыладырхәит. Уи аԥхьа иҟаз ас еиԥш алхрақәеи дареи еиҿурԥшуазар, усҟан 2800-ҩык ыҟан алхыҩцәа. Актәи аилатәара мҩаԥысраны иҟоуп иааиуа ашәахьаҽны мшаԥы 19 рзы. 15-ҩык адепутатцәа рахьынтә ҩыџьа аҳәса ыҟоуп. Уи аԥхьа иҟаз адепутатцәа рахьынтә ҩыџьа ықәгылан, руаӡәк ҩаԥхьа далырхит, уи Тҟәарчалтәи араионтә хәышәтәырҭа аиҳабы Лали Гаргәылиа лоуп", - лҳәеит Ажьиԥҳа.

Ажьиԥҳа лгәаанагара лҳәеит аҭыԥантәи ахаланапхгараҭарақәа рахь инеиуа адепутатцәа зеиԥшразар акәу.

5

Аԥсны Атәанчахәытә фонд аҿы ашәарақәа зеиԥҟьо атәы рҳәеит

3
(ирҿыцуп 20:14 14.04.2021)
Аԥсны Атәанчахәытә фонд Аԥсны атәылауаа рҿаԥхьа руал 55 миллион мааҭ ыҟоуп. Аҭагылазаашьа аҭышәынтәалара алшоны иҟоуп 2021 шықәса ахԥатәи аԥшьбаразы.

АҞӘА, мшаԥы 14 - Sputnik. Аԥсуа тәанчахәқәа ршәара апандемиа аамҭа иахҟьеит, избанзар 2020 шықәсазы Атәанчахәытә фонд 130 миллион мааҭ амоуӡеит. Абри атәы радио Sputnik иазеиҭеиҳәеит Аԥсны Атәанчахәытә фонд ахантәаҩы Денис Гәылариа.

2020 шықәсазы акоммерциатә еиҿкаарақәа ашәахтәқәа рықәырхит апандемиа инадҳәаланы. Ари афонд ахь аԥаранашьҭра анырра анаҭеит.

Ахантәаҩы иажәақәа рыла Атәанчахәытә фонд ахь аԥара назмышьҭуаз акоммерциатә еиҿкаарақәа рымацара ракәым, аҳәынҭқарратә еиҿкаарақәагьы рыдҵақәа нарыгӡомызт.

Убас ауал ду ақәны иҟоуп АУН "Амшынеиқәафымцамч", иҳәеит Гәылариа.

"Аха дара ишьақәырӷәӷәоу аграфик ҳзаарышьҭит, ирҳәеит ЕгрыГЕС аусура ишалагалак Атәанчахәытә фонд ахь ахыԥхьаӡаларақәа ишрылаго", - иҳәеит Гәылариа.

Иахьазы реиҳа ауал ду зықәны иҟоу еиҿкаароуп АУН "Амшынеиқәафымцамч".

Ашәарақәа еиҵахоит иара убасгьы ареспубликаҿы аԥсуа тәанчахәы зауа рхыԥхьаӡара иацло иахьалагаз ҳәа иҳәоит Гәылариа.

2020 шықәса алагамҭаз ари ахыԥхьаӡара 6656-ҩык инаӡозар, шықәса анҵәамҭазы 8592-ҩык ҟалеит.

Иахьа Атәанчахәытә фонд аамҭа-аамҭала ашәарақәа мҩаԥнагоит. Аԥхьа иззыршәо категорианы иҟоу Аԥсны жәлар реибашьра аинвалидцәа роуп.

"56 миллион мааҭ ауал ҳақәуп. Ари хәажәкырамза иатәуп. Аха иара есыҽны еиҵахоит. Раион-раионла аԥарақәа ҳшәоит. Аибашьра иадҳәало акатегориақәа рҿаԥхьа Аҟәа, Аҟәа араион, Очамчыратәии Тҟәарчалтәии араионқәа рҟны ҳуал ҳшәеит, иаанханы иҟоуп Гагреи Гәылрыԥшьи араионқәа", - иҳәеит афонд ахантәаҩы.

Гәылариа иажәақәа рыла Афонд ахь аԥаралагалара адинамика аныԥшуа иалагеит. Аҭагылазаашьа аҭышәынтәалара алшоны иҟоуп 2021 шықәса ахԥатәи аԥшьбаразы ҳәа иҳәоит иара.

3