Аԥснытәи аруаа Цхинвал апарад иалахәын

13
(ирҿыцуп 13:46 21.09.2020)
Сынтәа Аахыҵ Уаԥстәылатәи ареспублика шьаҭаркуижьҭеи 30 шықәса ҵит. Цәыббра 20, 1990 шықәса рзы Жәлар рдепутатцәа рхеилак ирыдыркылеит аӡбамҭа Аахыҵ Уаԥстәылатәи автономтә област астатус СССР иалахәу Адемократиатә республика аҟынӡа ашьҭыхразы.

АҞӘА, цәыббра 21 – Sputnik. Аԥснытәи аруаа, Аԥсны Атәылахьчара аминистрра Аҟәатәи иреиҳаӡоу азеиԥшдҵаҟаҵаратә ҵараиурҭа абираҟмҩангаҩцәа ргәыԥ Аахыҵ Уаԥстәыла ахьыԥшымра 30 шықәса ахыҵраз апарад иалахәын ҳәа аанацҳауеит Sputnik Южная Осетия.

Аахыҵ Уаԥстәыла ахьыԥшымра 30 шықәса ахыҵраз апарад мҩаԥысит Цхинвал, Атеатр ашҭаҿы цәыббра 20 рзы. Апарад иалахәын Атәылахьчара аминистрра, Аҩнуҵҟатәи аусқәа рминистрра, Аахыҵ Уаԥстәыла АШәМ Аҳәаахьчаратә маҵзура, Аҭагылазаашьа ҷыдақәа рминистрра, Аиустициа аминистрра, Урыстәыла атәылахьчара аминистрра аԥшьбатәи агвардиатә арратә база рбираҟныҟәгаҩцәеи рпарадтә расчиотқәеи.

Военный парад в честь празднования 30-й годовщины Республики Южная Осетия

Цхинвал имҩаԥысуа арратә парад иалахәын Аԥснынтәи 46-ҩык акурсантцәа. Аныҳәатә марш амҩаԥгара иалахәын ареспублика анапхгареи асасцәеи.

Апарад идикылон атәыла ахада Анатоли Бибилов, апарад адҵаҟаҵаҩыс дыҟан Ареспублика атәылахьчара аминистр ин.н., аинрал-леитенант Ибрагим Гассеев.

Анатоли Бибилов ареспублика ауааԥсыреи асасцәеи аныҳәа рыдиныҳәалеит, иазгәеиҭеит ари амш иналукааша ҭоурыхтә рыцхәны ишыҟоу.

"Иахьа иҵит 30 шықәса Аахыҵ Уаԥстәылатәи Ареспублика шьаҭаркуижьҭеи. Цәыббра 20, 1990 шықәса рзы Жәлар рдепутатцәа рхеилак ирыдыркылеит аӡбамҭа Аахыҵ Уаԥстәылатәи автономтә област астатус СССР иалахәу Адемократиатә республика аҟынӡа ашьҭыхразы", - иҳәеит Бибилов.

Ахацәа-аруаа инарывагыланы аҳҭнықалақь ашҭа хада иқәсит Атәылахьчара аминистрреи Аҩныҵҟатәи аусқәа рминистрреи аҳәса рпарадтә расчиотқәа.

Аршьаҟауаа рколонна анымҩас ашьҭахь ашҭа иқәсит Атәылахьчара аминистрреи Аҩнуҵҟатәи аусқәа рминистрреи Урыстәылатәи арратә базеи ртехника.

Апарад ахыркәшамҭаз Атәылахьчара аминистрреи аҳаҭыртә ҟарул аротеи Ареспублика Даӷьсҭан арратә оркестри еицықәгылеит.

Уаанӡа имҩаԥган Атәылахьчара аминистрра арратә еилазаара аҳамҭақәа ранашьара ацеремониа.

Апарад иалахәын Атәылахьчара аминистрра, Аҩнуҵҟатәи аусқәа рминистрра, Аахыҵ Уаԥстәыла АШәМ Аҳәаахьчаратә маҵзура, Аҭагылазаашьа ҷыдақәа рминистрра, Аиустициа аминистрра, Урыстәыла атәылахьчара аминистрра аԥшьбатәи агвардиатә арратә база рбираҟныҟәгаҩцәеи рпарадтә расчиотқәеи УА АМ хаз игоу рмотохысратә бригада арратә оркестр (Ареспублика Даӷьсҭан).

Ареспублика атәылахьчара аминистр ин.н., аинрал-леитенант Ибрагим Гассеев Аԥсны Атәылахьчара аминистрра ахаҭарнакцәа аныҳәатә уснагӡатәқәа иахьрылахәхаз азы иҭабуп ҳәа ахиҳәааит.

Ареспублика атәылахьчара аминистр ин.н., аинрал-леитенант Ибрагим Гассеев

"Ҳара гәахәарыла иҳадаҳкылоит аԥснытәи ҳколлегацәа Аахыҵ Уаԥстәыла рыҟазаара. Ақалақь-фырхаҵа Цхинвал ашҭа хада еицықәсуеит ҳпарадтә расчиотқәа. Ари аҽазныкгьы иаанарԥшуеит ҳаиашьареи ҳаиҩызареи ԥгара шрықәым. Нагӡара ақәзааит Аахыҵ Уаԥстәыла, Аԥсны, Урыстәыла рыжәларқәа реиҩызара", - иҳәеит Гассеев.

Ареспублика атәылахьчара аминистр ин.н., аинрал-леитенант Ибрагим Гассеев Аԥсни Аахыҵ Уаԥстәылеи рыруааи Урыстәылатәи Афедерациа АМ хаз игоу рмотохысратә бригада арратә оркестр амузыкантцәеи аусбарҭатә ҳамҭақәа ранеишьеит.

Аруаа иранашьан амедалқәа: "Арратә лшамҭазы", "Арратә еиҩызаразы", "Арратә фырхаҵаразы I аҩаӡара", "Арратә фырхаҵаразы II аҩаӡара", "Валери Хуыбылты", алкааратә дыргақәа: "Алшамҭақәа рзы", "Аҽалкааразы". Иара убасгьы иранашьан арратә чынқәа, аҳаҭыртә шәҟәқәа.

13
Ӡыдаҟәара

"Мышцәгьамзар аӡы зҭамло": Ӡыдаҟәара амаӡақәа

19
(ирҿыцуп 12:36 25.10.2020)
Отҳара ақыҭа иагәылсуа Ӡыдаҟәара иадҳәалоу ажәабжьқәа дырзааҭгылоит Sputnik аколумнист, афольклорист Есма Ҭодуаԥҳа.

Есма Ҭодуа, Sputnik

Аԥсны аԥсабара беиоуп аӡқәа, аӡиасқәа рыла. Урҭ рхыԥхьаӡараҿы иҟоуп ахьы ҭызго аӡқәа, егьырҭ аинерттә материалқәа ахьыҵухыр алшо, иара убас иуникалтәу аӡқәа: иаҳҳәозар, "зышьҭрахь игьежьуа аӡы" – аҵарауаа аԥсуа еставелла ҳәа изышьҭоу амшын иалало аӡы еснагь ҭыԥк аҿы шьҭахьҟа ихынҳәуа. Убри инаҷыдангьы иҟоуп зынӡаск аӡы зҭам аҟәарақәа. Урҭ иреиуоуп Оҭҳара ақыҭа еиҩызшо Ӡыдаҟәара. Иара амш цәгьа аныҟоу заҵәык ауп аӡы анҭало.

Аӡиасқәа
© Sputnik / Томас Тхайцук

"Ӡыдаҟәара ҳәа изышьҭоу – ари жәытә ӡиас ҭыԥуп. Ари аҟәара мышцәгьамзар аӡы зҭамло, аӡы ахьҭам азоуп Ӡыдаҟәара ҳәа изашьҭоу. Амш аныцәгьахо аӡы ҭалоит, амш аныбзиоу иҭабаны иҟоуп. Иара агеи-ашьхеи ашьапаҿынтәи аҩ-бахә рыбжьара иҟәрыԥшны иаауеит, Мҷышь аҭыԥ аҿынӡа иҩеиуеит", – ҳәа еиҭалҳәоит Оҭҳара инхо Ира Қапба–Ажьиба.

Ӡыдаҟәара аӡы ахьҭамло адагьы, ари аҭыԥ ашанақәа адырбалоит. Ишеиҭарҳәо ала, иара ахаҿы ахәаҟны ижуп хҩык аиҳәшьцәа, урҭ ҭынха ҳәа аӡәгьы дахьрымамыз аҟынтәи анышәынҭрагьы ҟаҵам, дара ҟәырҭлаххан, убра ииасуа ауаа ирԥырхагахоит. Урҭ рнеҩсангьы араҟа лассы-лассы Ӡызлан дырбалоит. Ус еиԥш ахҭыс ҟалеит уажә ааигәагьы.

"Абасоуми "N" дзибаз. Абри ацҳаҿ дааиуан, Ӡыдаҟәара абра ацҳа ахьху, абас дџыхӡа даацәырҵит, имҩа кны дылмышьҭуа далагеит, иара дшәан, дыҳәҳәо дыҩуа дшаауаз абра Мирабраа рашҭа дҭалеит. Уи нас ԥсыуаҵас аҭәҳәа ҟарҵеит, аҵыблаа ҟарҵеит. Дшәеит даара, игәы еиҭаԥеит, аха аҵыблаа аныҟарҵа, нас дыбзиахеит. Иара ацҳа ахаҿы, ахәаҿы Папцавақәак убра, хҩык аҳәсақәа аҟан, иԥсит, аӡәгьы дрымамызт, ахәы рмоузт, егьи рмоузт, иҟәырҭлаххеит дара. Убарҭгьы ауаҩԥсы убра данынабжьалалак иҩуа ишьҭалон. Нас абри иублыр бзиоуп рҳәан, аҭәа амца ацраҵаны ирблит, нас уаҳа ирымбо иалагеит", – ҳәа еиҭалҳәоит ақыҭанхаҩ.

Оҭҳара инхо узазҵаалак, ахәыҷы инаиркны иззымдыруа дыҟам Ӡыдаҟәара иамоу ашанақәа. Урҭ уи адырра адагьы агәра ргоит аилашәшәымҭаз уаҟа аиасра шыбзиам.

"Сабхәа дибахьан, лыхьӡ сҳәар сҭахым, Ӡызлан дкацәааит. Абас иааилашәшәуа џьара дыҟан даауан, аҟәара, ани ацҳа ахьыҟоу дҭаланы дзааиуаз аӡәы дџыхӡа иаԥхьа абас днагылеит. Нас иара инапы иҟьо, ишьапы иҟьо, дшәеит, аха анс ҟаиҵацыԥхьаӡа иара, дыҩны иаԥхьаҟа диасны дкәаҩӡа дгылон, ыыт ҳәа саныҳәҳәалак сашьҭахьҟа дгылон иҳәеит. Нас абас ҳзеикәагьежьуаз  мацара, ахәы сҩыхәнеит иҳәеит, ари закәызеи, баасышьҭымҵуеи ҳәа, абрагь сҩыхәнеит, ларгьы дсышьҭыҵит иҳәеит. Ашьҭахь абри ахаҵа дҟәашӡа абра дааит избаз ҳәа. Аҭыԥ бзиаӡам, уахынла акәым, иара ҽынлагьы убра сиасыр сҭахӡам сара, абас сакәшан сцоит, убри ацҳа ақәлара бзиа избаӡом", – ҳәа ҳалҳәеит Ира Қапба-Ажьиба.

Ӡыдаҟәара иху ацҳа
© Фото : Есма Ҭодуа
Ӡыдаҟәара иху ацҳа

Ӡыдаҟәара анашанара ари ала инҵәаӡом. Иара иаҿагылоу абахәраҿы ахаҳәқәа ирыбжьысны аӡы цқьа анлеиуа ыҟоуп, аӡрыжәтә ҳасабала. Аха уи аӡы цқьагьы есымша иаауам. Убри анаауа иақәшәаз ашықәсан дманшәалахоит, акгьы иԥырхагахом ҳәа иԥхьаӡоуп.

Анашанара ҳацәхьаҵуазар, аиашазы Аԥсны иамоу аӡы цқьақәа аӡрыжәтә ҳасабала рхархәара акыр ишхәарҭоу азгәарҭахьеит аҵарауаа, дара Аԥсны иқәынхо рзын мацара моу анҭыҵгьы аҭирҭақәа рахь инауго иҟауҵар ауеит. Аха иахьазы аӡымҩангагақәа рыҟамзаара иахҟьаны ақыҭақәа реиҳарак Ӡыдаҟәара иаҩызоуп – аӡы иаҿықәынхо, аха зыҩнаҭақәа рҟны аӡы змам – инашанаӡами ари?

 

19

Гәниаԥҳа еиҭалҳәеит ахәыҷқәа COVID-19 шырхырго атәы

41
(ирҿыцуп 10:41 25.10.2020)
Ахәыҷтәы ҳақьым Есма Гәниаԥҳа арадио Sputnik аефир аҿы еиҭалҳәеит COVID-19 зманы хылаԥшра зылҭо ахәыҷқәа рҭагылазаашьа зеиԥшроу, насгьы ахәыҷқәа ачымазара еиҳа имарианы ирхыргоит ҳәа иҟоу агәаанагара ахҳәаа азыҟалҵеит.
Гәниаԥҳа еиҭалҳәеит ахәыҷқәа COVID-19 шырхырго атәы

"Сара хылаԥшра зысҭо ахәыҷқәа еиҳарак 6-7 шықәса зхыҵуа роуп. Аҭаацәа ианаамҭоу аҳақьым идҵаалар, ианаамҭоу ахәшәқәа рыдкылара иалагазар, ахәыҷы ичымазара нап адыркылазар, имарианы имҩасуеит. Ахәыҷқәа имарианы ирхыргоит ҳәа иҟоу агәаанагара аԥышәагьы ишьақәнарӷәӷәоит", - ҳәа еиҭалҳәеит Гәниаԥҳа.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы, мамзаргьы аудиофаил аҿы.

41
Атемақәа:
Ачымазара ҿкы – акоронавирус Аԥсни адунеи аҿи: иалкаау