Иԥсҭазаара далҵит Аԥсны Жәлар рартист Уасил Царгәыш

23
(ирҿыцуп 09:31 29.01.2021)
83-шықәса дшырҭагылаз иԥсҭазаара далҵит Аԥсны Жәлар рартист, Аԥсны ашәаҳәареи акәашареи рҳәынҭқарратә ансамбль уаанӡатәи асахьаркыратә напхгаҩы, аорден "Ахьӡ-Аԥша" II аҩаӡара занашьаз, Дырмит Гәлиа ихьӡ зху Аҳәынҭқарратә премиа алауреат Уасил Царгәыш.

Уасил Царгәыш аԥсуа культурахь илагала ду атәы Sputnik Аԥсны аматериал аҿы.

Бадраҟ Аҩӡба, Sputnik

Аҳәынҭқарратә ансамбль ахь амҩа

Уасил Царгәыш диит Гәдоуҭа араион, Аҷандара ақыҭан. 1947 шықәса рзы Аҷандаратәи абжьаратә школ дҭалеит, далгеит –1958 шықәса рзы. Ашкол даналга ашьҭахь Аҟәатәи амузыкатә ҵараиурҭа адирижиортә факультет дҭалоит. 1963 шықәсазы иҵара аныхиркәша ашьҭахь Аԥсны ашәаҳәареи акәашареи рҳәынҭқарратә ансамбль ахь усура ҳәа днарышьҭуеит дирижиор-хормеистерк иҳасаб ала.

Амилаҭтә музыкеи акәашареи рахь абзиабара Уасил Царгәыш дшыхәыҷыз ишьҭикаахьан. 1968 шықәса рзы Уасил Царгәыш Аԥсны ашәаҳәареи акәашареи рҳәынҭқарратә ансамбль адирижиор хада, асахьаркыратә напхгаҩы ҳәа дҟалеит.

Жәлар рашәақәеи рыкәашарақәеи рансамбль еиуеиԥшым ашықәсқәа рзы Америка, Европатәи атәылақәа, Африка, Ҭырқәтәыла уҳәа адунеи атәылақәа жәпакы ирҭаахьан.

Иинтервиуқәа руак аҿы Уасил Царгәыш еиҭеиҳәон иаб иашьцәа ҩыџьа Нестор Лакоба ихаан ансамбль аҿы ишыкәашоз.

"Аиҵбы есышықәса Қырҭтәылаҟа еиуеиԥшым аицлабрақәа дрыладырхәуан. Иеиԥш кәашаҩ дыҟамызт. Қәҭешьтәык диндаҭлон. Рҩыџьагьы еснагь аҩбатәи аҭыԥқәа ранаршьон. Ақырҭуа кәашаҩ актәи аҭыԥ рызиҭомызт – иахьахәҭанӡа днаӡомызт азы, арахь аԥсуагьы актәи аҭыԥ рызиҭомызт",- игәалаиршәон Уасил Царгәыш.

1977 шықәса рзы иара дҭалоит Гнесинаа рыхьӡ зху Москватәи амузыка-рҵаҩратә институт. 1982 шықәса рзы "жәлар рхор анапхгаҩы, адирижиор" иквалификациа иманы далгеит.

Уасил Царгәыш ихәыҷра иқыҭа гәакьаҿы ихигеит. Амузыкатә ҵараиурҭа данҭаз ашколтә хор напхгара аиҭон, иара убасгьы анапылампыл дасуан.

"Аҷандара еснагь анапылампылтә команда бзиа еиҿкаан. Лыхны, Дәрыԥшь уҳәа ақыҭақәа рҟынтәи иааны ихәмаруан. Ҳаргьы уахь ҳцалон",- еиҭеиҳәон Царгәыш.

Уасил Царгәыш изы ажәа

Аԥснытәи аҳәынҭқарратә филармониа асахьаркыратә напхгаҩы Есма Џьниаԥҳа арадио Sputnik аинтервиу аҭо илҳәеит Уасил Царгәыш иԥсра гәалсра дула ишлыдылкылаз.

"Саби иареи еиҩызцәан, ҳҭаацәара дазааигәан. Ҳаб данҳаԥха даара гәыла-ԥсыла дҳавагылеит. Сара сзы уи ицәыӡра хьаа дууп",- лҳәеит лара.

Иара убасгьы иазгәалҭеит Уасил Царгәыш аԥсуа хортә ҟазара аларҵәара зџьабаа аду инарылукааша иакәны дшыҟаз.

"Уасил Царгәыш аԥсуа хортә музыкатә литература зырбеиаз композиторын. Иахьа ахор аҿы инарыгӡо арҿиамҭақәа рӷьырак иара инапы иҵыҵит",- лҳәоит Џьниаԥҳа.

Аԥснытәи Аҳәынҭқарратә хортә капелла анапхгаҩы Нора Џьынџьалԥҳа иазгәалҭеит аԥсуа культура ацәыӡ ду шаиуз.

"Хашҭра иқәым. Сгәыӷуеит ԥхьаҟазы ансамбль ихьӡ ахылап ҳәа", - лҳәеит лара.

Џьынџьалԥҳа иазгәалҭеит Уасил Царгәыш иколлектив иманы адунеи атәылақәа жәпакы дшырхысыз, аԥсуа культура шалаирҵәоз.

2001 шықәсазы акантатақәа "Хҩык афырхацәа рзы", "Иҭахаз ргәалашәараз", "Ҳан Аԥсны" рзы Уасил Царгәыш Дырмит Гәлиа ихьӡ зху Аҳәынҭқарратә аԥхьахә ианашьан.

23

Барганџьиа: атәылаҿы иҟоу атехника зегьы ацәаӷәара аамҭазы еиқәыршәахоит

2
(ирҿыцуп 09:56 05.03.2021)
Ацәаӷәаразы араионқәа рҿы амашьынатә-трактортә станциақәа ахьынӡазыхиоу атәы арадио Sputnik аефир аҿы еиҭеиҳәеит, ақыҭанхамҩа аминистрра агрономиа аҟәша аиҳабы Едуард Барганџьиа.
Хра злоу ахҭысқәа: Барганџьиа араионқәа ацәаӷәара разырхиара иазкны

"Ацәаӷәара аамҭа макьана имааицт, аха уи азы иҳамоу атехника архиаразы аусура мҩаԥысуеит. Ақыҭанхамҩа аминистрраҿы иаԥҵан акомиссиа, араионқәа рахь иныҟәон, игәарҭон атехниказы аҭагылазашьаа зеиԥшроу атәы. Уажәнатә иуҳәар ҟалоит атәылаҿы иҟоу атехника зегьы еиқәыршәахоит ҳәа, иагыз ҟаҵахоит. Ацәаӷәара зҭаху иҟаиҵоит аҳәара, анаҩс инеины ирцәаӷәоит. Ҳара иҳамоу атехникала ҵыԥх аасҭа сынтәа аиҳа ҩынтә еиҳаны иаҳцәаӷәарҭә алшара ҳамоуп, аха ацәаӷәара аамҭа анааилак, иаразанак зегьы рҿы иузыцәаӷәаӡом, амшцәгьагьы уи аус еиԥнарҟьоит. Астанциа ақалақь аҿоуп иахьыҟоу, атехника ақыҭақәа рахь ицароуп, уигьы аамҭа агоит. Знык дахьцо даҽа ҩынтә-хынтә ацара иқәшәоит, избанзар, зегьы аԥара еицрымам", - ҳәа еиҭеиҳәеит Барганџьиа.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит аудио аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

2

Бжьаниа Гәдоуҭа араион ахадас Боџьгәуа икандидатура еиҭа инаишьҭит

3
(ирҿыцуп 09:29 05.03.2021)
Гәдоуҭа араионтә еизара адепутатцәа Баграт Боџьгәуа араион ахадас дшьақәыдмырӷәӷәеит ажьырныҳәа 29 рзы имҩаԥысыз аилатәараҿы.

АҞӘА, хәажәкыра 5 – Sputnik, Бадри Есиава. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа Гәдоуҭатәи араионтә еизарахь ашәҟәқәа неишьҭит араион ахадас Баграт Боџьгәуа икандидатура ахәаԥшразы ҳәа аанацҳауеит ахада ипресс-маҵзура.

Апресс-маҵзураҿы ишырҳәаз ала адокумент анапы аҵаҩын жәабран 26 рзы.

Баграт Боџьгәуа Гәдоуҭа араион ахада инапынҵақәа назыгӡо ҳәа дҟаҵан Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа идҵала 2020 шықәса, лаҵарамзазы. Боџьгәуа ари аҭыԥ аҿы диԥсахит Руслан Ладариа.

Гәдоуҭа араионтә еизара адепутатцәа Боџьгәуа араион ахадас дшьақәыдмырӷәӷәеит ажьырныҳәа 29 азтәи реилатәараҿы. Уи азы бжьык игхеит.

Аконституциатә процедура инақәыршәаны атәыла ахада азин имоуп 30 мшы рыҩныҵҟа аҽазныкгьы Боџьгәуа икандидатура адепутатцәа ирыдигалар, мамзаргьы аҽа кандидатурак рыдигалар.

Аизараҿы ақалақь, араион ахадас зыӡбахә ҳәо икандидатура рыдрымкылар, атәыла ахада азин имоуп аамҭала анапынҵақәа назыгӡо иаҭара.

Араион, Аҟәа ақалақь, аҳабла, ақыҭа ахадас дҟалар илшоит Аԥсны атәылауаҩ, 30 шықәса ирҭысхьоу, 5 шықәса еиҵамкәа аџьатә ԥышәа змоу.

3