Sputnik амчыбжь: аӡхыҵра, COVID-19 иаҿагылан ақәԥара, Бжьаниа Москваҟа ицара

25
Аԥсны ақәаршҩы ӷәӷәа леит, ауааԥсыра аԥхасҭа рнаҭеит, ишыуадаҩыц иаанхоит COVID-19 аҭагылазаашьа, Апарламент адепутатцәа аԥкрақәа ралагаларазы абжьгара ҟарҵоит, Аслан Бжьаниа Москва дыҟоуп. Абарҭи егьырҭи ахҭысқәа ирызкуп Sputnik Аԥсны есымчыбжьатәи ахҳәаа.

Sputnik

COVID-19 аҿагылара

Атәылаҿ аепидемиологиатә ҭагылазаашьа акыр иуадаҩуп. Ԥхынгәы 31 рызтәи адыррақәа рыла, Аԥсны аепидемиа иалагеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 22083-ҩык ыҟоуп, ргәы бзиахеит 17806-ҩык, рыԥсҭазаара иалҵит 307-ҩык.

Аԥсны Апарламент адепутатцәа атәыла ахада иабжьыргеит COVID-19 аламырҵәаразы аԥкырацҵақәа алеигаларц. Абри азы асессиа аилатәараҿы адепутатцәа ақәҵара рыдыркылеит.

Апарламент ақәҵара иазԥхьагәанаҭоит: Аԥсны аҵакыра иахьаҵанакуа асабрадақәа рхаҵара ахылаԥшра аҭара; Ауаажәларратә транспорт аныҟәара аанкылара ахыхьчаратә хархәагақәеи асоциалтә дистанциеи ианрықәымныҟәо, иара убасгьы ауаажәларратә транспорт есҽны арзҩыдара амҩаԥгара уҳәа егьырҭгьы.

Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа усутә ныҟәарала Москваҟа дцеит ԥхынгәы 28 рзы. Аԥсны ахада Аслан Бжьаниеи Урыстәыла ахада Иусбарҭа анапхгаҩ ихаҭыԥуаҩ Дмитри Козаки Москва еиԥылеит ԥхынгәы 29 рзы. Аиԥылараҿы аганқәа ирылацәажәеит аԥсуа-аурыс еизыҟазаашьақәа еиуеиԥшым рызҵаарақәа, Аԥсны акоронавирустә инфекциа аҿагылараҿы ацхыраареи, ачымазараҿкы хызҽуа алаҵа аҩбатәи апартиа аагареи, иара убас амшцәгьақәа рыхҟьаԥҟьақәа раԥыхразы ацхыраара аҟаҵареи, Аинвестициатә программа апроектқәа рынагӡареи.

Аҟәа ақалақь ахадара Аԥсны ААИ адҵа рырҭеит асабрада зҿам апассаџьырцәа мҩанызго ауаажәларратә транспорт ааныркыларц ҳәа Аԥсуа телехәаԥшраҿы иҳәеит ақалақь ахада Беслан Ешба.

"Ааигәа инарҭбаау аилацәажәара ҳаман, аоперативтә штаб аилатәара мҩаԥаагеит аџьармыкьа ду, атранспорттә наплакқәа, амаҭәатә џьармыкьа рнапхгаҩцәа алархәны. Иазгәаҳҭеит ауаажәларратә транспорт иҭало ауаа асабрадақәа рҿазарц", - иҳәеит иара.

Аӡхыҵрақәа

Ԥхынгәы 26-27 ауха Аԥсны ақәа ӷәӷәа леит, ашьхарахь аӡқәа хыҵит, аԥшацәгьа асуан. Амшцәгьа аиҳарак иаҵанакит Гәдоуҭа ақалақьи Гәдоуҭа араиони ҳәа аанацҳауеит Аԥсны АҶА.

Аӡиасқәа ҩ-метрак еиҳаны иахьышьҭыҵыз ыҟоуп. Гәдоуҭа араион аҿы мацара 350 ҩны аӡы рыҵалеит. Уажәы уа аԥхасҭа ахәшьара ҟазҵо акомиссиа аусура иаҿуп.

Кьалашәыр аҩадатәи ахәҭаҿы аҩнқәеи амҩақәеи аӡы рықәлеит, ааигәа ишьҭарҵаз аӡымҩангага аӡы иагеит. Уи иахҟьаны арахьынтә аӡы зауаз ауаа ӡыда иаанхеит. Аҟәа ахада Беслан Ешба адҵа ҟаиҵеит машьынала аӡыржәтә рызнаргаларц.

Ақыҭанхамҩа аминистрра адыррала Кындыӷ ақыҭаҿ аԥхасҭа роуит акарпыжә аазрыхуаз анхацәа. 12 гектар аџьықәреи аӡы иқәнаӡәӡәааит.

Аԥышәарақәа рыркьаҿра

Атәылаҿ аепидемиологиатә ҭагылазаашьа ахьыуадаҩу иахҟьаны аԥсуа бызшәеи аурыс бызшәеи рзы аиҭаҳәа аҩра ихадарам азанааҭқәа рҿы иаԥыхын.

"Афакультетқәа, зыҟны аурыс ма аԥсуа бызшәа азанааҭ маҭәарны иахьыҟам ахԥатәи аԥышәараан аиҭаҳәа рыҩуан. Уи лкаа ҟанаҵом ареитинг азы абиуџьеттә ҭыԥқәа рҿы", - ҳәа лҳәеит ААУ адкыларатә комиссиа аҭакзыԥхықәу амаӡаныҟәгаҩ Инга Арӡынԥҳа.

Сынтәа Аԥснытәи ашколқәа ирылгеит 1975-ҩык, Аԥснытәи аҳәынҭқарартә университет ахь рдокументқәа наргеит 638 абитуриентцәа, - лҳәеит Инга Арӡынԥҳа.

Еиҳарак адокументқәа нашьҭын абарҭ ахырхарҭақәа рахь: "аекономика" (аурыс сектор), "азиндырра", "ахархәаратә математика", "аҭоурых" (аурыс сектор), "жәларбжьаратәи аизыҟазаашьақәа".

Ахәыҷы иеиқәырхаразы

Акультура-гәыҳалалратә фонд "Ашана" хылаԥшра знаҭо Габриель Пацуриа изы аԥареизгара хацнаркит.

Ахәыҷы аамзы анихыҵуаз агенетикатә чмазара идырбалеит – абӷа-жьышә лыԥсаара. Есыҽны ичымазара аҽарӷәӷәоит – ишьапқәа кәадахоит, иԥсыԥлагаҩагареи илбаадареи уадаҩхоит.

Ахәыҷы иеиқәырхараз иаҭахуп агәыр "Золгенсма". Иара ҩышықәса ихыҵаанӡа изыҟаҵатәуп, икапан 13 кьыла еиҳахаанӡа. Габриель шықәсыки бжаки ихыҵхьеит, 11 кьыла дыҟоуп. Убри азы ацхыраара хымԥадатәиуп.

"Золгенсма" Гиннес ирекордқәа рышәҟәы иануп адунеи аҿы реиҳа зыхә дуу ахәшә ҳәа. 160 миллион мааҭ иаԥсоуп. Аҭаацәа 13 миллион мааҭ еизыргахьеит.

Еизгахо аԥара афонд "География добра" иахыԥхьаӡалахоит ахәшә аахәаразы.

Ахәыҷы ацхыраара иҭашьа аилкаара алшоит афонд "Ашана" аофициалтә саит аҿы, ма иан Instagram лдаҟьаҟны.

Аҭоурыхтә парк аадыртит

Ԥхынгәы 27 рзы Гәдоуҭа араион Мгәыӡырхәа ақыҭан иаатит аԥсуа инхашьа-инҵышьа, иԥсҭазаашьа атәы аазырԥшуа амилаҭтә парк "Аԥсны".

Гәдоуҭа араион Мгәыӡырхәа ақыҭан иаарту аетнографиатә парк аҵакырадгьыл аа-гектарк рҟынӡа инаӡоит. Аҭааҩцәа ирбарц рылшоит ажәытәан аԥсуаа рынхашьа-рынҵышьа зеиԥшраз, иахьынхоз рыҩнқәа шеиҿкааз, рхы иадырхәоз амаҭәарқәеи аҩнымаҭәеи, афатә ахьыҟарҵоз.

Апарк аҵакырадгьыл аҟны иҭагылоуп аԥацха, амҳара, акәасқьа, ажьирҭа. Ара аекскурсиақәа мҩаԥыргоит.
Акәасқьа актәи аихагылаҿы иаартуп ацәыргақәҵатә зал.

Уажәазы уа ицәыргақәҵоуп XVIII - ХХ ашәышықәсақәа ирыҵаркуа аԥсуаа рфотосахьақәа. Апарк агәҭаны административтә центр гылоуп ашәышықәсабжьаратә бааш асахьа аҭаны. Уи аҩнуҵҟа иҟалоит аофистә уадақәа, ахәаахәҭратә центр, аконференц-залқәа.

25

Аԥсны даҽа 88-ҩык акоронавирус рыдырбалеит, ҩыџьа рыԥсҭазаара иалҵит

4
Аепидемиа ҟалеижьҭеи Аԥсны акоронавирус зцәа иаланы иаадырԥшыз ауаа рхыԥхьаӡара 27353-ҩык рҟынӡа инаӡеит, ргәы бзиахеит 22404-ҩык ауааԥсыра, рыԥсҭазаара иалҵит 413-ҩык.

АҞӘА, цәыббра 25 – Sputnik. Иҳаҩсыз уахыки-ҽнаки рыла COVID-19 азы атестқәа арҭеит 370-ҩык Аԥсны ауааԥсыра, урҭ рахьтә 88-ҩык рцәа акоронавирус шалаз аадырԥшит.

Урыстәылатәи арратә госпиталь аҟны акоронавирус злаз ҩыџьа апациентцәа рыԥсҭазаара иалҵит: 1958 шықәсазы ииз ахаҵеи 1936 шықәсазы ииз аԥҳәыси. 

Абыржәтәи аамҭазы Гәдоуҭатәи араионтә хәышәтәырҭа хадаҿы ишьҭоуп 42-а, рҭагылазаашьа бааԥсуп ааҩык, ибжьаратәуп - 28-ҩык. Аҟәатәи аинфекциатә хәшәтәырҭаҿы ирхәышәтәуеит акоронавирус зцәа иалоу 28-ҩык, урҭ рахьтә ааҩык апациентцәа рҭагылазаашьа уадаҩуп. Очамчыра ирхәышәтәуеит 9-ҩык, Гагратәи ахәышәтәырҭаҿы - 15-ҩык, урҭ рахьтә хҩык рҭагылазаашьа уадаҩуп. Тҟәарчалтәи ахәышәтәырҭаҿы - 8-ҩык апациентцәа. Аҟәа иҟоу амобилтә госпиталь аҿы - 64-ҩык апациентцәа, жәаҩык рҭагылазаашьа хьанҭоуп.

Аоперативтә штаб аҳәара ҟанаҵоит ауааԥсыра аҿкы рхы ацәырхьчаларц.

Акоронавирус иадҳәалоу ажәабжьқәа шәрыԥхьар ҟалоит абра>>

4
Атемақәа:
Аҿкычымазара – акоронавирус Аԥсни адунеи аҿи: иалкаау
(1:19 / 10.22Mb / просмотров видео: 6)

Ажьира, амца, аиха: Мгәыӡырхәа амаден рҭәаны абџьар шыҟарҵо

10
(ирҿыцуп 19:22 25.09.2021)
Гәдоуҭа араион Мгәыӡырхәа ақыҭан аетнопарк "Аԥсны" аҿы цәыббра 24 рзы иаадыртит ажьицәа-абџьарҟаҵаҩцәа раԥхьатәи рфестиваль "Аихамца". Уи иалахәуп Аԥсни Урыстәылеи рҟазацәа. Афестиваль мҩаԥыслоит хымш.

Ажьицәа-абџьарҟаҵаҩцәа рфестиваль Аԥсны раԥхьаӡа акәны еиҿыркааит. Уи цәыббра 24-26 рзы имҩаԥыслоит аетнопарк "Аԥсны" аҿы. Уи рхы аладырхәырц иааит аҭыԥантәиқәа рыдагьы, Иакутиа, Брест, Белгород, Маиҟәаԥ ақалақьқәа рҟынтәи аҟазацәагьы.

Хымш ирылагӡаны ажьицәа аиха дырҭәалоит, дамасктәии амоизака иаҩызоуи аџыр ҟарҵалоит, аԥсуа ҳәызбақәа, аҿыбџьар, ахҿақәа. Урҭ зегьы реиҳарак излырхуа Бырзышьха иҵхны илбааргаз 300 килограмм иҟоу аихамаден ауп.

Амаден аихамаҭәа алырхырц азы идыргылеит аихаӡырҭақәа ҩба, 1200 градус рҟынӡа ашоура ҭарҵоит.
Аҟазацәа рус арманшәаларазы ишьақәдыргылеит афрынақәа жәаба рҟынӡа, урҭ рахьтә ҩба уаанӡа ҳабацәа ишыҟарҵалоз еиԥш ахәы зқәу ацәала аҳауа ҭадыршәшәоит. Егьырҭ рҿы амца агаз ала ма афымцала аҳауа ҭадыршәшәоит.

Афестиваль аҟны зегь реиҳа азҿлымҳара зырҭаз аԥсуа ҳәызба акәхеит. Аҟазауаа шьоукы ргәы иҭоуп арҭ хымш рыҩнуҵҟа ҩба-ҩба, иара инеиҳангьы абџьарҿқәеи, иара убас итрадициатәу аԥсуа хҿақәеи рыҟаҵара.

Афестиваль аҟынтәи афотосахьақәа шәрыхәаԥшыр ҟалоит абра>>

10