Ҳаџьымба: ҳџьынџьуаа ирыцныҟәатәуп, адгылара рыҭатәуп

14
(ирҿыцуп 15:26 25.12.2018)
Аԥсны Аҳәынҭқарра ахада есышықәсатәи ипресс-конференциаҿы иазгәеиҭеит ҳџьынџьуаа рыԥсадгьыл ахь рырхынҳәра азҵаара ихадоу ишреиоу.
Ҳаџьымба: ҳџьынџьуаа ирыцныҟәатәуп, адгылара рыҭатәуп

"Ҳџьынџьуаа Аԥсныҟа иааз рхыԥхьаӡара аҵкьыс ицаз еиҳазаргьы ҟалап, аха иаанхаз Аԥсны иадҳәалоуп, урҭ ирыдгылатәуп, ирыцныҟәатәуп. Аԥсшәа дырҵаразы аусқәа аԥхьа инаргыланы. Иахьа атәылауаҩра роуеит Ливантәи, Иорданиантәи ихынҳәуа ауааԥсыра, урҭ анхарҭа ҭыԥқәа рыла реиқәыршәара азҵаара аӡбра ҳаҿуп. Аха уи уахыки-ҽнаки рыла иҟауҵо усым", - ҳәа азгәеиҭеит Ҳаџьымба. 

Инеиҵыху аицәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.

Аԥсны Аҳәынҭқарра ахада есышықәсатәи ипресс-конференциа мҩаԥысит аҩаша, ԥхынҷкәын 25 рзы.

14
Атемақәа:
2018 шықәса аихшьаалазы Аԥсны Аҳәынҭқарра ахада Рауль Ҳаџьымба ипресс-конференциа (13)

Сурманиӡе аԥкрақәа рықәныҟәаразы агәаҭарақәа рылҵшәазы: ауаа иаҳа игәцараркит

9
(ирҿыцуп 14:59 23.01.2021)
Аҟәа ақалақь ахада ихаҭыԥуаҩ Автандил Сурманиӡе арадио Sputnik аефир аҿы еиҭеиҳәеит акарантинтә режим ақәныҟәаразы аҭагылазаашьа зеиԥшроу аилкааразы имҩаԥысуа агәаҭарақәа рылҵшәа атәы.
Сурманиӡе аԥкрақәа рықәныҟәаразы агәаҭарақәа рылҵшәазы: ауаа иаҳа игәцараркит

"Аџьармыкьаҿы иацтәи амш аҽны абжьааԥны еиԥшымкәа ауаа рацәан ҳәа узҳәаӡом. Уаҟа аус зуа аԥсҭазаара бзиа аҟынтә акәӡам аус зыруа, ахьҭа иакуа, сааҭла игылоуп рҭаацәа ныҟәыргарцаз, аха ачымазара ҭаха ҳнамҭеит азоуп аԥкрақәа залагалоу. Аҭиҩцәа уаанӡа аԥкрақәа аналагалаз даара игәамҵуан, уажәы иаҳа еилыркаауа иалагеит, ишахәҭоугьы иазнеиуеит. Абри аабеит аџьармыкьа аҩнуҵҟеи акәша-мыкәшеи. Ҳара ауааԥсыра ргәынҽанӡамкәа ҳрызнеит. Иҳәатәуп, асабрадақәа зхаз шырацәаҩыз. Ауааԥсыра рхымҩаԥгашьа ҳгәаԥхеит. Иацтәи ареидқәа рҿы иаабеит ауааԥсыра асабрадақәа зхазҵо иаҳа ишырацәаҩу, изхам реиҳагьы. Изхамгьы ҳрацәажәеит иреилҳаркааит уи шхымԥадатәиу", - еиҭеиҳәеит Сурманиӡе.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы, мамзаргьы аудиофаил аҿы.

9

Воуԥҳа: ауаа аилкаара аадырԥшыроуп, ҳҳақьымцәа уаҳа рылшом, дара рхаҭақәагьы чмазаҩхеит

11
(ирҿыцуп 11:08 23.01.2021)
Аҟәа ақалақь ахадара агәыбзиарахьчара аусбарҭа аиҳабы Ирма Воуԥҳа арадио Sputnik аефир аҿы еиҭалҳәеит анализқәа ахьрырҭо аҭыԥқәа рхыԥхьаӡара аҵҵареи, аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы аҭыԥқәа рацҵаразеи аҳҭнықалақь ахада идҵа анагӡара аус шцо атәы.
Воуԥҳа: ауаа аилкаара аадырԥшыроуп, ҳҳақьымцәа уаҳа рылшом, дара рхаҭақәагьы чмазаҩхеит

"Иҟоуп ауаа ачымазара ӷәӷәаны излаҽны измоу. Ус еиԥш аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы ианаанага, ҳара ахаан аҩныҟа иҳашьҭӡом. Ишакәзаалакгьы, Гәдоуҭатәи ахәышәтәырҭа аума, амобилтә госпиталь аума, аҭыԥ ԥшааны иҳашьҭуеит. Зыԥсыԥ ззымго, зшоура дуу, згәабзиара ашәарҭара иҭагылоу - урҭ ҳара ишьҭаҳҵоит, хымԥада. Егьыс инеиуа зегьы ирыҿцәажәаны, иаҭаху раҳәаны, иара уа аҭыԥ аҿгьы акапельница ҟаҵаны иауҳашьҭуа ишьақәыргыланы иҟоуп", - ҳәа еиҭалҳәеит Воуԥҳа.

Лара лажәақәа рыла аинфекциатә хәышәтәырҭаҿы аиарҭа аҭыԥқәа рхыԥхьаӡара ацҵаразы аусурақәа цоит.

"Ауадаҩра ахьыҟоу ареанимациатә ҟәшаҿы ауп. Иахьазы уа иҟоуп ԥшь-ҭыԥк. Иқәгылоуп ԥшь-ИВЛк. Зчымазара ӷәӷәоу аҭыԥқәа 10 рҟынӡа иаҵаҳҵарц ҳгәы иҭоуп. Агәабзиарахьчара аминистрра аҟынтә иҳауран иҟоуп еиҭа ИВЛ-қәа", - ҳәа лҳәеит Воуԥҳа.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы, мамзаргьы аудиофаил аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

11

Аԥсуара иалакҭоу - аԥхашьароуп

0
(ирҿыцуп 17:25 23.01.2021)
Аԥсуара аныҟәгара, уи иаҵанакуа аҵасқәа рықәныҟәара уҳәа ртәы дазааҭгылоит ажурналист Сырма Ашәԥҳа.

Ажәытә аамҭахь ухьазырԥшуа агәалашәарақәеи аҭоурыхтә хҭысқәеи акырӡа ирацәоуп. Урҭ рахьтә иҟоуп маҷк иадамхаргьы сызхаану сгәы ззыбылуа асахьақәа, ажәабжьқәа, еиҳаракгьы абыргцәа реиҭаҳәамҭақәа, хаҭала дара зхааныз, рыбла ҷыц еиԥш еиҷаҳаны иныҟәыргоз раԥсуара, уи иахылҿиаауаз ақьабзқәа, аҵасқәа.

Сырма Ашәԥҳа, Sputnik

Аԥсуаа атәым милаҭ ирыламҩашьо наџьнатә аахыс иҟазҵоз, ԥсабаралеи доуҳалеи иныҟәыргоз реихаҵгылара акәын. Аихаҵгылара анысҳәа, имӡакәа сазааҭгыларц сҭахуп ахааназы исхамшҭуа хҭыск.

Аԥсуа телерадиоеилахәыраҿы раԥхьа аусура саналагаз акәын. Ҿыц еибадырыз аҭыԥҳацәеи сареи адәаҿы игылаз иааизыхәхәашәа иҟаз сқамк аҿы ҳтәан, усҟан ҳазлацәажәахуаз здыруада?!

Ус, шьыбжьонтәи аԥсшьаратә аамҭа нырҵәаны машьынала дааҳадгылт ҳаиҳабы. Амашьына данынҭыҵ, ҭелла ацәажәара даҿын. Ҳарҭгьы ҳаиԥырхагамхап ҳгәахәзар акәхап, иҳахьхыз здыруада, ҳаура шоуроу ҳамгылакәа, ҳнаихаҵгылашәа ҳуит, ус ауп наԥшыхақә ишалҵуа. Иаҳбоит ҳаиҳабы акы дшаргәаҭеиуа, анаҩс дааҳадгылан дааԥышәарччан ус иҳәеит: "Гхак аҳасабала ишәыдшәымкылан, аха ауаҩы шәихаҵгылозар, ишахәҭоу еиԥш шәихаҵгылар шәара шәарԥшӡоит, даҽазны шәгылошәа-шәымгылошәа ҟашәымҵан…" - ҳәа.

Ас еиԥш анҳаҳа, ҳарҭгьы ашырҳәа ҳҩаҵибарҟьеит…

Арҭ ажәақәа ԥсраҽнынӡа сахьцалак исыцуп. Уажәы хәыҷык ашәхымс дынхыҵыргьы, ахьышәҭҳәа сҭыԥ аҟынтә снагылоит.

Убас еиԥш, иқәра ыҟаны саб иашьак (иԥсҭазаара далҵхьеит) аҩны дҳаман. Сан аҩны дныҩналацыԥхьаӡа ашырҳәа дҩагылон. Исгәалашәоит сан лажәақәа: "Сара егьараан иахьа аҩны сыҩналап-сдәылҵып, сыҩналацыԥхьаӡа шәымгылалан, сшәыҳәоит", - ҳәа дӷьаҵәыӷьаҵәуа иалҳәон. Аха, саб иашьа иара итәы ҟаиҵон, уажәы еиҳагьы ибзианы еилыскаауеит уи ала иҭаца шаҟа пату-ҳаҭыр лықәиҵоз, закәытә ԥсыуараз иныҟәигоз. Уимоу, агәылахәыҷқәа анааилакгьы, дара рҟынӡа ихы наганы дрыцыхәмаруан, ианцозгьы, агәашә инҭыганы иауишьҭуан, ахәыҷқәа ирбо-ираҳауа рхашҭӡом ҳәа ԥхьаӡаны.

Абарҭқәа зегьы ԥхаӡа сгәалашәараҿы инхаз, аха наунагӡа зыԥсы ҭаны иаанхаз цәырҵрақәоуп. Сара лассы-лассы ауаажәларратә транспорт ала ақыҭарахь сцалоит. Аиаша шәасҳәоит, убраҟоуп аԥсҭазаара агәҭылсара ахьызбаҵәҟьо, убраҟоуп ҳҵасқәеи ҳқьабзқәеи еиҳаракгьы иахьысгәалашәо, избанзар зықәрахь инеихьоу ауаа ахьааидтәало иргәаладыршәоит изнысхьоу, изҵысхьоу ажәытә аамҭа, урҭ шаҟа срызҿлымҳаузеи. "Анкьа ҳара ҳхаан ишыҟаз" ҳәа ажәабжь еиҭаҳәара иналагоит, саргьы слымҳа кыдҵаны сырзыӡырҩуеит, анаҩс урҭқәа сырҿиаратә усумҭақәа рҟны шаҟантә схы иасырхәахьоузеи?!

Аԥсуара аԥсы ҭоуп ҳхәышҭаарақәа рҟны алҩаҵә ҩеиуанаҵы, аԥсыуак иԥсы ҭанаҵы, адунеи аԥсуа шьҭыбжьы ықәыҩуанаҵы. Уи ус шакәу хаҭала агәра згеит Ҭырқәтәылаҟа сныҟәарақәа раан. "Унан, Аԥсны сыҟоума, сабаанагеи?" - ҳәа шаҟантә схы иазысҳәахьоузеи. Шаҟа иҵаулоузеи, шаҟа игьамоузеи амшын-нырцә инхо ҳашьцәа иныҟәырго аԥсуара. Шаҟа иџьашьатәузеи аиҳаби аиҵби реихаҵгылара, шаҟа иҿырԥшыгоузеи абырг ихымҩаԥгашьа, шаҟа аҵакы ӷәӷәоузеи рҳәахьашьҭыбжьқәа.

Сара схаҭа саҿахәҳәаҩуп Ҭырқәтәыла аԥсыуа ҭаацәарак аҿы сыла иабахьоу хҭыск. Аҩнаҭаҿы ҩыџьа аҭыԥҳацәеи ҩыџьа арԥарцәеи ыҟан, раб аџьаамахьы намазкра дыҟан. Ҳаб даанӡа каҳуак еицаҳжәып рҳәан, акаҳуа нақәыргыланы идыршит.

Ҳаидтәаланы аџьџьаҳәа хаицәажәо акаҳуа шаҳжәуаз, аҩнаҭа аԥшәма дшааз аӡәгьы иҳазгәамҭеит. Ҳааигәа дааиуан еиԥш, сзыдтәалаз ихшара ҩыҵеибарҟьан, адәахьы индәылҵит, аб иакәзар, ҳазҿыз аниба, зымҩа дынхынҳәит. Аиаша шәасҳәап, иҟалаз азныказы исзеилмыргеит. Ашьҭахь исарҳәеит раб иҿаԥхьа аԥхашьара ду ишақәшәаз, акаҳуа шыржәуаз дахьрыхҭыгәлаз хьымӡӷыс ишыркыз. Аиҳабы иҿаԥхьа акаҳуажәра даара иԥхашьароуп ҳәа иԥхьаӡоуп уаҟа.

Сгәы иԥхаӡа иҭоуп Ҭырқәтәыла инхо аԥсуа быргцәа рыҿцәажәарақәа, дара реиҭаҳәамҭақәа аныгәхьаазго, свидеонҵамҭақәа аашьҭыхны снарыдтәалоит.

"Дад, схәыҷы, аԥсуара алакҭа - ари аԥхашьароуп. Ауаҩы даныԥхашьа, иаԥсуарагьы иуаҩрагьы наигӡеит. Аԥсуареи ауаҩреи еимадазароуп, мамзар уаԥсуара бжьамҽамхоит", - иҳәеит аабыкьа сзыҿцәажәоз Ҭырқәтәыла инхо Лазба зыжәлаз ҭаҳмадак.

Аусура аганахьала лассы-лассы аҳәаанырцә сцалон иҳаҩсыз ашықәсқәа рзы. Амҩа сшықәлоз заҳауаз сан еснагь убас салҳәон: "Ҩмаҟахы бымӷаз, бҟәышны быҟаз", - ҳәа. Ари знык, ари ҩынтә, ари шаҟантә, илҳәоз лажәақәагьы рҽырыԥсахуамызт. Уи ахшыҩҵак зызкыз уажәы шаҟа еилыхха еилыскаауазеи.

Праздник урожая в Лыхны
© Sputnik / Томас Тхайцук

Аԥсуа ичеиџьыка, иламыс, ипату… Ииашоуп, аԥсуара злеибарку амахәҭақәа ируакуп аԥсуа чеиџьыка.

"Дад, угәыла иифо имамкәа, уара иуӡыз укәац афҩы иԥынҵа ишҭасуа агьама ануба, иузыхаҳауам", - иҳәеит шәышықәса ирзааигәоу Феҳми Ашәба.

Санду лҟынтә исгәалашәоит, иҷыдоу фатәы хаак ҟаҳҵар аҩны, ҳара аишәа ҳнадтәалаанӡа, агәылацәа рхәы ҳәа иҳалҭоз рзаҳшар акәын, убас ауп сангьы. Агәылацәа ракәзаргьы - убас, уи иаанаго апатуеиқәҵара ауми.

Шаҟа иԥшӡоузеи арҭ аҵасқәа, ақьабзқәа! Аамҭа иаратәы ҟанаҵозаргьы, ҳаԥсуара хәашьрак ақәлар ҟалом, хымԥада, уи зыбзоуроу ҳарҭ зегьы ҳауп, иаԥсыуаны зхы зыԥхьаӡо. Анцәа иумырӡын ҳаԥсуара!

0