Арда Ашуба

Ашәба: алахьеиқәра адагьы, ҳажәлар реибабара агәыӷра мшы ҳәа хазы иазгәаҳҭалар сҭахуп

98
(ирҿыцуп 14:21 21.05.2020)
Аԥсуаҭҵааратә институт аиҳабы Арда Ашәба арадио Sputnik аефир аҟны иазгәеиҭеит Кавказтәи аибашьраан иҭахази, зыԥсадгьыл мчыла иаҟәыгази ргәалашәара амш адагьы, аибабара агәыӷра мшы Аԥсны амҩаԥгара аԥшьгатәуп ҳәа шиԥхьаӡо.
Ашәба: алахьеиқәратә адагьы, ҳажәлар реибабара агәыӷра мшы ҳәа хазы иазгәаҳҭалар сҭахуп

Кавказтәи аибашьреи ашьхарыуа жәларқәа мчылатәи рхырҵәареи иалаӡыз ргәалашәара амш Аԥсны иазгәарҭоит лаҵара 21 рзы.

"Иахьа лахьеиқәратә мшуп, хьаа мшуп аԥсуа жәлар рзеиԥш, абаза, адыга, ахырҵәара иақәшәаз Кавказ ажәлар маҷқәа рыуаажәлар зегьы рзы. Иарбан абиԥаразаалакгьы ргәаҿы ахәра анны ианиуа, улаӷырӡ аазго мшны иҟоу ауп иахьатәи амш. Адунеизегьтәи аҧсуа-абаза конгресс ахеилак аилацәажәараҟны аӡбамҭа рыдыркылеит ашьамаҟа ҟаҵаны, ахәылбыҽха асааҭ 9 рыбжазы амшын аԥшаҳәаҿы аркра", - иҳәеит Ашәба.

Иара иазгәеиҭеит "аԥсҭазаара ашҳамра зегьы, аԥышәа ҿаасҭа  иахысны" еиқәхаз ажәлар рхылҵшьҭарақәа, еиуеиԥшым адунеи атәылақәа рҟны ахьӡ шырчаԥаз, ҳаԥсыуаауп ҳәа иахьа ҳахыҽхәаны иаҳҳәартә еиԥш ахьӡ бзиа шырчаԥаз.

"Урҭ рхылҵ ааны Аԥсны инхоит, рыҵәҩаншьап адырсуеит. Аԥхьаҟатәи аԥсҭазаара бзиа еицаҳзеиԥшу аҳәынҭкарраҟны иҳацеиҩыршо иҟалааит. Акы ҳагзар, ҭелла акәзаргьы, ас еиԥш шәмыхьын, ацхыраара абашәҭаху ҳәа иҳавагылоу, аибашьраан ирылшоз зегь ҟазҵаз ҳашьцәа, иааны рыдгьыл аҟны рыҵәҩаншьап ахьадырсуа азы исҭахуп аҳәынҭқарра иаӡбаны агәыӷра мшы ҟаларц. Ари алахьеиқәратә мшы ала ихҳаркәшар, усҟан Аԥсны иалҵны ицаз зегьы нҵәеит, иӡит ҳәа иҟалоит. Анцәа иџьшьаны рышьҭамҭа ыҟоуп, иахьа Аԥсны ацхыраара арҭоит, иҟоуп игьежьны зыԥсадгьыл аҟны инхо. Урҭи ҳареи ҳаибабара агәыӷра мшы ҳәа даҽа мшык ҳамазар сҭахуп", - иҳәеит Ашәба.

Кавказтәи аибашьра анхыркәшаз амш ҳәа иԥхьаӡоуп лаҵара 21, 1864 шықәса. Уи аибашьра иахҟьаны зықьҩыла аԥсуаа рҭоурыхтә ԥсадгьыл ааныжьны атәым жәҩан ахь рхы дырхар акәхеит. Иахьа адунеи атәылақәа 50 рҟны инхоит урҭ рхылҵшьҭрақәа. Реиҳа ижәпаҩны инхоит Ҭырқәтәыла, Шьамтәыла, Иорданиа уҳәа Ааигәа Мрагылара егьырҭ атәылақәа рҟны.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

98

Ажьиԥҳа еиҭалҳәеит Гагра араион аҿы зҭагылазаашьа уадаҩу ашколқәа ртәы

12
(ирҿыцуп 20:25 13.08.2020)
Гагра араион аҵара аҟәша аиҳабы Мадина Ажьиԥҳа арадио Sputnik аефир аҿы еиҭалҳәеит Аԥсны аҵареи абызшәатә политикеи рминистр Инал Габлиа араион аҟны иныҟәараан излацәажәаз азҵаарақәа ртәы.
Раионк аԥсҭазаараҟынтә: Ажьиԥҳа Гагра араион ашколқәеи ахәыҷбаҳчақәеи рҭагылазаашьа атәы

"Ҿыц иргылоу Гагратәи актәи ашкол ҳаҭаан игәаҳҭеит, уи ашәқәа раартразы иагу ыҟоуп, аха ари аамҭа иалагӡаны аусқәа хыркәшахоит. Иара убас иаҭаан ахәыҷбаҳча, иара акапиталтә ремонт азун, аха ашҭаҿы иагу ыҟоуп, уи анагӡаразы адгылара шауа атәы ҳәан. Иааиуа амчыбжь азы ахәыҷқәа рыдкылара ҳалагоит, иахьа уажәраанӡа араион аҿы ахәыҷбаҳчақәа еиуеиԥышм амзызқәа ирхырҟьаны аус руӡом. Арыцхә 20 рзы ахәыҷбаҳчақәа раартразы аҭагылазаашьа ҳауп ҳәа ҳгәыӷуеит. Хшыҩзышьҭра ааҭан иаԥсыуам ашколқәа рҿы аԥсуа бызшәа дырҵаразы аметодика", - ҳәа еиҭалҳәеит Ажьиԥҳа.

Гагра араион аҵара аҟәша аиҳабы еиҭалҳәеит араион аҿы зҭагылазаашьа уадаҩу ашколқәагьы шыҟоу.

"Урҭ руак - Цандрыԥшьтәи аҩбатәи абжьаратә школ ауп, уаҟа 350 инареиҳаны аҵаҩцәа аҵара рҵоит. Аӡымҩангагақәа зынӡагьы инагаӡам, уажәы аҿкы аан ишьақәыргылоу аԥҟарақәа рықәныҟәара даара иуадаҩуп, араион ахадара ҳақәдыргәыӷит ари азҵаара аӡбара адгылара шаиуа ҳәа. Ашкол аартразы иахьӡом, аха мызкы-ҩымз иалагӡаны аусурақәа нагӡахап ҳәа агәыӷра ҳамоуп. Иара убас аҭагылазаашьа уадаҩуп Пицундатәи аурыс школ аҿы, уаҟа аҵара рҵоит 400-ҩык, ашкол ҩ-сменак рыла аус ауан. Аҿкы аҽацәахьчаразы аԥҟарақәа инарықәыршәаны ҩ-сменак зынӡа иаҟәыхтәуп, ари азҵаарагьы ӡбашьак аиуп ҳәа ҳгәы иаанагоит", - ҳәа еиҭалҳәеит Ажьиԥҳа.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

12

Гамсаниаԥҳа аицлабра "Аԥсны агәадура" азы: амаҵураҿы зхы аазырԥшыша аҿар шыҟоу ҳнарбеит

3
(ирҿыцуп 18:06 13.08.2020)
Аԥснытәи аҳәынҭқарратә университет аполитологиеи асоциологиеи ркафедра аиҳабы, аицлабра "Аԥсны агәадура" алԥшааратә комиссиа алахәыла Емма Гамсаниаԥҳа арадио Sputnik аефир аҿы лгәаанагара лҳәеит анапхгаҩцәа ҿарацәа реиндаҭлара иалахәыз рдыррақәа рзы.

Анапхгаҩцәа ҿарацәа реиндаҭлара "Аԥсны агәадура" аҩбатәи аетап хыркәшахеит. Иара аихшьаалақәа рыла афинал ахь инеит 25-ҩык. Аицлабра мҩаԥысуан нанҳәа 11 - 12 рзы Аԥснытәи аҳәынҭқарратә университет аҿы.

Гамсаниаԥҳа аицлабра "Аԥсны агәадура" азы: амаҵураҿы зхы аазырԥшыша аҿар шыҟоу ҳнарбеит

"Ибзиоу проектуп ("Аԥсны агәадуура" - аред.), аҿар еиднакылоит, рдырра ацәыргаразы алшара рнаҭоит. Аҩбатәи ахәҭаҿы инхаз 50-ҩык аҩыра иахысуан, еиуеиԥшым азҵаарақәа рыҭан аполитика, аекономика, азеиԥшдырра ирыдҳәалаз. Иреиҳаӡоу аҵараиурҭа иалгахьоу зегьы рдырра аадырԥшыр рылшон. Ихәыдаз, зыхшыҩ маҷыз ҳәа иҟаӡам, аҿар азыҟаҵоуп. Аҵара зҵаз, аҵараиурҭақәа ирылгаз, аус зуазгьы изымуазгьы алахәын, ргәаанагарақәа бзиаӡаны иаадырԥшит. Ҳәарада, аиндаҭлара ахьыҟоу аӡәы иаҳа абалл иауеит, егьырҭ иаҳа имаҷны. Еиуеиԥшым араионқәа рҟынтәи иҟаз аҿар иҳаракыз адырра аадырԥшит. Иҟоуп ахԥатәи аетап, уаҟа инхаз 25-ҩык рҟынтәи хәҩык алкаахоит. Еиуеиԥшым аусурҭа ҭыԥқәа роурц аиҳабыра, ахада дырхаҵгылоит, иреиӷьӡоу хәҩык нхаратәы. Еиуеиԥшым ахырхарҭала аспециалистцәа цәырнагеит абри аиндаҭлара имҩаԥысуа аԥхьагылара змоу аҿар ҳәа. Иаҳҳәар ҳалшоит, Аԥсны иҟоу зегьы рымҽхак ыҟамзаргьы иуҭаххаша аҳәынҭқарра амаҵураҿы зхы аазырԥшыр зылшо аҿар шҳамоу аиндаҭлара ибзианы иаҳнарбеит", - лҳәеит Гамсаниаԥҳа.

Шәазыӡырҩы аудио. Иаҳа инеиҵыху анҵамҭа шәаҳар шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҟны.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

3