Савелий Читанава

Ҷыҭанаа агыгшәыгқәа ҭакны аԥара зырҳауа рзы: аҭагылазаашьа макьана ҳамч ақәхом

25
(ирҿыцуп 10:41 12.08.2020)
Аекологиеи аԥсабарахьчареи рзы аҳәынҭқарратә еилакы ахантәаҩы Савели Ҷыҭанаа арадио Sputnik Аԥсны аефир аҟны еиҭеиҳәеит агыгшәыгқәа афото рыцҭыхрала аԥара зырҳауа, урҭ ҭакны измоу рганахьала хьырхәрас иахьазы ҳтәылаҿы иҟоу.
Ҷыҭанаа агыгшәыгқәа ҭакны аԥара зырҳауа рзы: аҭагылазаашьа макьана ҳамч ақәхом

"Ес-ԥхынра аԥсшьара аамҭа анааилак апроблема ҿыцны ицәырҵуеит. Сынтәа макьаназы алымҳаҭас ҳамаӡам агыгшәыгқәа цәырыргоит ҳәа, аха уи иаанагаӡом ус еиԥш ыҟам ҳәа. Ари аҩыза ҳазҳәом, избанзар ҵыԥхи ҵыԥхцәеи аԥсҭазаара иаҳнаҭаз аԥышәала иаҳбоит агыгшәыгқәа, амшәқәа роума, еиуеиԥшым аԥсаатә хкқәа роума, аԥсшьаҩцәа ахьеизо аҭыԥқәа рҟны иқәыргыланы рфотосахьақәа рыцҭырхуеит. Иҟоуп аҳәынҭқаррақәа ус еиԥш ахьыҟало закәанла, иҟоуп иахьыҟамло. Азин ахьыҟоу иацзароуп иақәнагоу анормативқәа. Иаҳҳәап, аветеринартә хылаԥшра амоу иамаму, ишԥазныҟәо иҭакны ирымоу агыгшәыг, уаҩы изымчҳауа аҭагылазаашьа аҭыԥ амоума? Ҳара ҳҳәынҭқарраҟны иҳамаӡам аԥстәқәа ирызку азакәан. Агыгшәыг ҭакны измоу знык-ҩынтә-хынтә агәҽанҵара раҳҭахьеит. Абри иаахжәаҵәҟьаны иҳазраҳәом, уи аҩыза азакәан ҳамам. Административтә ҟазшьа змоу ахараԥса дҳаршәар ҳалшоит, аха уигьы 1800 мааҭ рҟынӡоуп иахьыҟоу. Уи ала ауаҩы агәҽанызаара узиҭом. Актқәа ҟаҵаны ауаҩы агыгшәыг имаҳхыр ҟалоит, аха нас иахьаҳгаша ҳамаӡам. Ауадаҩрақәа ыҟоуп, аха макьана ҳамч аиааиртә еиԥш аҭагылазаашьа ыҟам", - иҳәеит Ҷыҭанаа.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

25
Гурам Шоуа

Раионк аԥсҭазаараҟынтә: Шьоууа авирус змоу рзы ахәышәтәырҭақәа рҿы аҭыԥқәа раартразы

5
(ирҿыцуп 19:22 22.09.2020)
Гәылрыԥшьтәи арратә госпиталь аҳақьым хада Гәырам Шьоууа арадио Sputnik аефир аҿы еиҭеиҳәеит акороновирус змоу рзы Агәыӡера ахәышәтәырҭаҿы хазы аҭыԥқәа раартра аус шцо атәы.
Раионк аԥсҭазаараҟынтә: Шьоуа авирус змоу рзы ахәышәтәырҭақа рҿы аҭыԥқәа раартразы

Аԥсны ахада ауааԥсыра акоронавирус рацәыхьчаразы акоординациатә штаб аӡбара шьаҭас иаҭаны аусԥҟа инапы аҵаиҩит. Уаҟа иазгәаҭоуп жьҭаара 5 инаркны массала аспорттә, агәмырҿыӷьратә, ацәыргақәҵатә уснагӡатәқәа ахыбрақәа рыҩнуҵҟа рымҩаԥгара мап ацәкра уҳәа убас. Иара уи адагьы, агәабзиарахьчара аминистрра жьҭаара 15 рҟынӡа анапы ианҵоуп Аԥсны, Аҟәа ақалақьи араионқәеи иахьрыҵанакуа иҟоу амедицинатә усҳәарҭақәа рҟны авирус змоу ахаҿқәа рнагарҭа ҭыԥқәа разырхиара.

"Ари ачымазара зыхьуа ҳзаанагоит, урҭ ҳрыхәаԥшуеит нас ишахәҭоу аҭыԥ иқәаҳҵоит, шьоукы аҩныҟа, шьоукы – Гәдоуҭаҟа, аха уи анализқәа рҭак анҳаулак ашьҭахь. Ахәышәтәырҭа атерапиа аҟәшаҿы архиара ҳаҿуп 40-ҩык рҭыԥ ари ачымазара зыхьуа рышьҭаҵаразы, аха макьана хаз аҟәша аашәырты ҳәа адҵа ҳмоуӡац. Иахьазы дҵас иҳамоу: ачымазаҩцәа ашоура змоу, Агәыӡера рыдкылара, нас ишахәҭоу аус рыдулароуп. Ахәышәтәырҭаҿы акоронавирус аҟынтә иахьазы анализ аҭак иазыԥшу ҳәа аӡәгьы дыҟам, зегьы аҩны итәоуп. Дара есымша аҭел ҳарзасуеит, рҭагылазаашьа еилаҳкаауеит. Анализ аҭак анааилак нас рыхәшәтәразы даҽа мҩак ылаҳхуеит. Аҩны рҽырхәышәтәуеит 16-ҩык рҟынӡа", - ҳәа еиҭеиҳәеит Шьоууа.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

5
Арда Ашуба

Ашәба анаука-практикатә форум азы: ҳашәақәа ҳҟазараҿы акырӡа зҵазкуаны иааԥшит

11
(ирҿыцуп 17:01 22.09.2020)
Дырмит Гәлиа ихьӡ зху Аԥсуаҭҵааратә институт аҟны ихыркәшоуп жәларбжьаратәи анаука-практикатә форум, уи алҵшәақәа ртәы арадио Sputnik аефир аҿы еиҭеиҳәеит афилологиатә ҭҵаарадыррақәа ркандидат, Аԥсуаҭҵааратә институт аиҳабы Арда Ашәба.
Ашәба анаука-практикатә форум азы: ҳашәақәа ҳҟазараҿы акырӡа зҵазкуаны иааԥшит

"Иахьа уажәраанӡа аԥсуаҭҵааратә институт аҿы абри иашьашәалоу аҭҵаарадырра-практикатә конференциа мҩаԥымсыцызт. Имҩаԥаҳгоз аҟазара иазку аконференциаҿы иҟан астол гьежьқәа, аилацәажәарақәа, нас аконцерт. Дара иааз аҭҵаарадырра знапы алаку ашәаҳәаҩцәа, аҟазацәа, акомпозиторцәа, ҳаԥсуа шәаҳәаҩцәеи акомпзиторцәеи алархәны урҭ рырҿиара иагәылаланы иҭырҵаауан, иазхьаԥшуан абжьы, аҟазара ашьақәгылашьа, аҭоурых, уҳәа убас еиԥш аинтерес рыман. 75 ҭҵаарадырратә усумҭа иззыӡырҩыз рҟнытә акы ԥсыҽуп ҳәа иҟамызт. Ашьхарыуаа жәлар рҿы афырхаҵареи аибашьреи атема анцәаруга, аҳәатәы акырӡа унаҭоит. Ҳара егьырҭ ажәларқәа реиԥш абзиабара иазку ашәақәа ҳамаӡам, ҳара ҳмилаҭтә хаҿра иаҳнаҭаӡомызт абзиабара зызцәырҵыз уи ашәа ахыиҳәаауа, ара аҭыԥ змоу иаҳа афырхаҵаратә ашәақәа роуп. Аамҭа иԥнашәаз ашәақәа наунагӡа ажәлар ашыртәу иаанхоит. Ҳасасцәа идырбаз ҳашәақәа акырӡа зҵазкуа акәны иааԥшит ҳҟазараҿы", – ҳәа еиҭеиҳәеит Ашәба.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәазыӡырҩыр шәылшоит арадио Sputnik Аԥсны аефир аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

11