Аџьынџьал иҳәеит аҭыԥантәи ахаланапхгараҭарақәа рахь алхрақәа раан иалагалоу аԥсахрақәа

24
(ирҿыцуп 15:53 02.03.2021)
Алхратә комиссиа алахәылацәа раԥшьгарала аҭыԥантәи ахаланапхгараҭарақәа рахь алхрақәа рымҩаԥагаразы иалагалоуп азакәантә шьаҭа змоу арҽеирақәеи, арҿыцрақәеи ртәы арадио Sputnik аефир аҿы еиҭеиҳәеит Аҟәатәи алхратә комиссиа алахәыла Рисмаг Аџьынџьал.
Хра злоу ахҭысқәа: Аџьынџьал аҭыԥантәи ахаланапхгараҭарақәа рахь алхрақәа рымҩаԥгара иазкны

Аҟәатәи алхратә комиссиа аинициативтә гәыԥқәа ашәҟәы ранҵара хацдыркуеит хәажәкыра 2 инаркны.

Аԥсны Аҳәынҭқарра Азакәан "Аԥсны Аҳәынҭқарра аҭыԥантәи ахаланапхгараҭара аусбарҭақәа рахь алхрақәа рымҩаԥгаразы" ахәҭаҷ 5 инақәыршәаны, алхрақәа мҩаԥгахоит 2021 шықәса мшаԥы 11 рзы".

"Акомиссиа астатус амазароуп. Алхарақәа рымш аҽны ауаа аусутә раҳҭоит алхрақәа аус рыдырулартә еиԥш. Алхратә комиссиа ирылаҭалатәуп ауалафахәы. Азакәан излаҳәоз ала уи азы азин ҳамамызт, аӡәы аусура иааԥхьара, уи азы аԥара изшәаразы, аха уажәшьҭа уи аҭагылазаашьа ԥсахуп. Аҩбатәи- есымша проблемас иҳаман алхратә сиақәа. Хаҭала асиақәа уанрызхәыцлак, алхраҿы ауаҩы ихы рылаирхәуеит атәылауаҩшәҟәы ала. Закәанла уахәаԥшуазар, алхратә сиақәа иаҳа ииашаны измоу апаспорт-визатә маҵзуроуп. Шықәсқәак раԥхьа апаспортизациа Аԥсны имҩаԥган, аҩныҵҟатәи аусқәа рминистр иахь ашәҟәы ҳҩит, дахаҵгылеит, иҳауит апаспортә-визатә маҵзура иамоу абаза. Убарҭ рыла аус хурц ҳҭахуп, еилаҳкаарц ҳҭахуп, шаҟаҩы Аҟәа инхо. Иара убас иԥсахын алхырҭатә ҭыԥқәа. Иҟан аҭыԥқәа 400-ҩык алхрақәа рхы ахьрыладырхәуаз, иҟан 1500-ҩык раҟара алхыҩцәа ахьыҟазгьы. Иахьынӡаҳалшоз зегьы еиҟараны еицырзеиԥшны иҟаҳҵеит", - еиҭеиҳәеит Аџьынџьал.

Иаҳа инеиҵыху аиҿцәажәара шәызыӡырҩыр шәылшоит аудио аҿы.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

24

Ҷкотуа: аиҳабацәа рхымҩаԥгашьала ҳрааӡон ҳаныхәыҷыз

3
(ирҿыцуп 16:51 23.04.2021)
Амилаҭтә культура иадҳәалоу абзиарақәа реиқәырхашьа, аҭаацәареи ахшареи реимадара, ааӡараҟны иҟоу ахьысҳарақәа зыхҟьо ирылацәажәеит арадио Sputnik аефир аҟны ауаажәларратә усзуҩ Октаи Ҷкотуеи аетнограф, аҭоурыхтә ҭҵаарадыррақәа ркандидат Виктор Аҩӡбеи.
Ҷкотуа: аиҳабацәа рхымҩаԥгашьала ҳрааӡон ҳаныхәыҷыз

"…Сара сазхәыцуеит саныхәыҷыз сани, саби, сандуи ҷыдала ҳрааӡозма ҳәа. Мамоу. Абри ҳқыҭаҟны иҟаз зегьы рхымҩаԥгашьала ҳрааӡон. Абри абри ауп ҳәа ҳарҳәаӡомызт. Ус ишыҟоу иаҳдырбон рыԥсҭазаашьала, рныҟәашьала, ртәашьа-ргылашьала, реизыҟазаашьала. Урҭ уахьрыхәаԥшуаз ухы уааӡон, убри аҩыза аҭагылазаашьа ыҟан", - иҳәеит Ҷкотуа.

Аиҿцәажәара инарҭбааны шәазыӡырҩы аудиофаил аҟны.

3

Смыр атуризми ачымазараҿки рзы аҭагылазаашьазы: аҵәгьы мбылуа, акәацгьы ӡуа иҟаҳҵароуп

9
(ирҿыцуп 12:08 23.04.2021)
Ауаажәларратә палата алахәыла, Афон ҿыц иҟоу асасааирҭа ҩны аиҳабы Витали Смыр арадио Sputnik аефир аҟны игәаанагара иҳәеит атуризм аусхк аганхьала иахьазы ишьақәгылаз аҭагылазаашьазы.

Мшаԥы 20 рзы Роспотребнадзор аԥҟара ҿыцқәа аланагалеит. Урҭ рыла, лаҵара 1 ашьҭахь аҳәаанырцәынтә ихынҳәуа акоронавирус азы ҩынтә атест арҭароуп. Аҩбатәи атест аҭак аҳәынҭқарратә маҵзурақәа иаку рпортал аҿы икьыԥхьтәуп. Урыстәыла атәылауаа Аԥсны иаҭааз, Краснодартәи атәылаҿацә аҿы иҭаҩу рыда, егьырҭ атестқәа арҭар акәхоит.

Смыр атуризми ачымазара ҿки рзы аҭагылазаашьазы: аҵәгьы мбылуа, акәацгьы ӡуа иҟаҳҵароуп

"Уаанӡа аԥсшьарҭа ҭыԥ ахь иаар зҭахыз аҭыԥқәа ааныркылон, ахәԥса хәыҷык ршәон, ишаауаз ҳдыруан, ҳаргьы ҳарзыԥшын. Абри Роспотребнадзор аԥҟарақәа рыдыркылеижьҭеи рызҵаарақәа рацәахеит, иҟоуп заанаҵтәи аҿаҵатәқәа мап рцәызкуа. Уи даргьы ирҭахым, аха ирацәаны ақьаадқәа аҭахуп рҳәоит (ачымазара ҿкы инадҳәаланы агәаҭарақәа ирыдҳәалоу - аред.), ҳаргьы ҳахьыӡ ҳмырцәгьарц, иаарышьҭыз аԥара шьҭахьҟа иҳаргьежьуеит. Ари хәыҷык иаҳԥырхагоуп, ҳаԥхьаҟа ишыҟало сыздыруам. Акзаҵәык иазгәасҭарц исҭаху, ҳнапхгара аҟынтәи, атуризм аминистрра аҟынтә аинформациа иаша ҽеишәа иҳамаӡам, еилырганы аԥсшьаҩцәа адырра раҳҭарц азы. Абри абас ауп ҳәа иаҳҳәаратәы амҩа ҳақәҵатәуп", - ҳәа азгәеиҭеит Смыр.

Иаҳа инеиҵыху аицәажәара шәаҳар шәҭахызар, шәазыӡырҩыр шәылшоит аудиофаил.

9

Бжьаниа: Аԥсны аҳәаа ахысра аԥҟарақәа аруадаҩуам

1
(ирҿыцуп 18:20 23.04.2021)
Ԥсоу аӡиас ала Аԥсни Урыстәылеи рҳәынҭқарратә ҳәаа 2020 шықәсазы ԥшьымзтәи аркра ашьҭахь нанҳәа аказы иаартын. Аԥсни Урыстәылеи, ДЖәРеи ЛЖәРеи руааԥсыра ԥкрада аҳәаа ахысра рылшоит.

АҞӘА, мшаԥы 23- Sputnik. Аԥсны сынтәа Урыстәылантәи атуристцәа хыԥхьаӡара рацәала ирзыԥшуп. Уи инадҳәаланы иагәҭакым ареспублика алалара аԥҟарақәа рыԥсахра ма рыруадаҩра ҳәа иҳәеит Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа ТАСС аинтервиу аҭо.

"Иҟоуп ҵыхтәи ашықәс азы аус зуаз аԥҟарақәа. Урҭ рыԥсахра ма реиҭакра ҳгәы иҭам. Уажәы урыстәылатәи амчрақәа ирыдыркыло аӡбарақәагьы аҵакы рыманы иҟоуп. Исҳәар сылшоит ҳара иахьынӡалшо аҽынкылара аазырԥшуа республикоуп ҳәа", - иҳәеит Аԥсны ахада.

Бжьаниа иазгәеиҭеит Аԥсны сынтәа Урыстәылантәи атуристцәа хыԥхьаӡара рацәала ирзыԥшуп, "аҭагылазаашьа ҵыԥх аасҭагьы акыр еиӷьхоит, атуристцәа рганахьала ҷыдала" ҳәа. Иара иажәақәа рыла, атуристтә сезон ҷыдала рҽазыҟарҵоит азинхьчаратә усбарҭақәа, иманшәалоу аҭагылазаашьақәа раԥҵаразы. Аԥсны ААР аҿаԥхьа иқәыргылахо аусдҵақәа хылаԥшра рнаҭалоит атәыла анапхгара.

Аԥсны иахьазы апандемиа иахҟьаны иалагалаз аԥкрақәа излалшо ала ирԥсыҽны аус руеит.

"Аӡәгьы игәы иҭам аҭагылазаашьа ихы иархәаны апроблемақәа раԥҵара", - ҳәа иҳәеит Бжьаниа.

Уи адагьы, ахада ишиҳәо ала, атуристцәа здызкыло аусбарҭақәа азыхиоуп ичмазаҩу аӡәы дҟаларгьы, ахҟьаԥҟьақәа рырмариара.

"Апроблема аҵакы зегьы ирдыруеит. Аамҭақәак раԥхьа ари апроблема рымбошәа ҟарҵозар, уажәы иҟоу зегьы еилыркаауеит. Иуҳәар алшоит апроблема аганахьала аиммунитет ҳаухьеит ҳәа, апсихологиатә проблемагьы абрахь иаҵанакуеит", - ҳәа иҳәеит Бжьаниа.

Аслан Бжьаниеи Владимир Путини реиԥылараан иалацәажәан Ԥсоу аӡиас алатәи аҳәынҭқарратә ҳәаа аушьҭырҭатә лшара. Аушьҭырҭатә ҭыԥ ааигәа ишыргылазгьы, иара ауааи атранспорти роушьҭразы ауадаҩрақәа азцәырҵуеит. Бжьаниа иазгәеиҭеит ари апроблема аӡбаразгьы аилибакаара шыҟоу, аха аамҭа шаҭаху.

"Урыстәылатәи аган ари апроблема аӡбара агәҭакуижьҭеи акрааҵуеит. Аушьҭырҭатә ҭыԥ ргылан 2012 шықәсазы, Аолимпиада аламҭалаз", - ҳәа иҳәеит иара.

"Зегь раасҭа ипроблеманы иҟоу аԥаразоужьроуп. Сгәы иаанагоит ари апроект зеиԥшрахаша еилкаахоит 2022 шықәса анҵәамҭанӡа. 2024 шықәсанӡа ари аҭыԥ аҿы иҿыцу аҭагылазаашьа ҟалар ауп. Ари имариам проектуп, аԥара маҷымкәа изҭаху. Унадыххыланы иҟауҵо акакәым", - ҳәа иҳәеит ахада.

2020 шықәсазы атуристтә сезон хымз ихьшәаны иалагеит, нанҳәа 1 азы. Жьҭаарамза анҵәамҭанӡа Аԥсны иаҭааит 600 нызқьҩык. Аԥсны атуристтә сезон лаҵара-жьҭаара амзақәа ирыбжьаркуеит.

1