Азин ахьчараз: Америка имҩаԥысуа аҿагыларатә акциақәа

24
(ирҿыцуп 14:24 04.06.2020)
Аполициа аусзуҩцәа дааныркалеит афроамерикауаҩ Џьорџь Флоид, иара сааҭқәак рышьҭахь ахәышәтәырҭаҿы иԥсҭазаара далҵит. Флоид иаанкылара шыҟаз атәы узырбо авидео асоциалтә ҳақәа рҟны ианцәырҵ ашьҭахь, ауааԥсыра ргәынамӡара аадырԥшуеит, аҿагыларатә акциақәа мҩаԥыргоит.

Асоциалтә ҳақәа рҟны ицәырҵит ақалақь Миннеаполис аҟны дшаанкылаз афроамерикауаҩ Џьорџь Флоид. Аҭыхымҭаҟны иубарҭоуп аполициа аусзуҩцәа Флоид адгьыл дышьҭаҵаны, анапеидҳәалагақәа шихарҵоз, афицарцәа руаӡәы иаанкылаз ихәда шьапыла дақәгылеит. Иаанкылаз ауаҩы изныкымкәа иҳәеит иԥсыԥ алагаҩагара шицәыуадаҩу, уи ашьҭахь иԥсы маҷхеит. Флоид ахәышәтәырҭахь днаган, ԥыҭрак ашьҭахь ареанимациаҿы иԥсҭазаара далҵит.

Америка атәылахьчара аминистрра аҿагыларатә акциақәа раанкыларазы Вашингтонҟа идәықәырҵеит 1,6 нызқьҩык аруаа.

Америка ақалақьқәа рҟны акомендантә сааҭ алагалоуп.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

24

Хышә нызқь "афранцызцәа": Европатәи аӡахәа Лабра ишырааӡо

26
Кәтолтәи Ачаа рҭаацәара Очамчыра араион Лабра ақыҭан аӡахәааӡарҭа ашьаҭа ркит 2015 шықәсазы. Иахьа 56 гектар рҟны ирызҳауеит 300 нызқь ӡахәашьап.

Лабратәи аӡахәааӡарҭа ауреи аҭбаареи рыдагьы уаргәырӷьоит уи аиҿкаашьалагьы. Уи зегьы зыбзоуроу Кәтолтәи Ачаа рҭаацәара иаадырԥшуа агәцаракроуп.

Ари аӡахәааӡарҭа ашьаҭа ркит 2015 шықәсазы, уи аахижьҭеи 15 гектар рҟынтәи 56 гектар рҟынӡа аҵакыра иацырҵеит. Иахьатәи аамҭазы ара ирызҳауеит Италиантәи Аԥсныҟа иааргаз афранцыз хкқәа иреиуоу 300 нызқь ӡахәашьаҭа. Раԥхьатәи аҽаҩра ҭаргалеит ҩышықәса рышьҭахь, усҟан еизыргеит 90 тонна ажь. Уи аахижьҭеи еизырго ажь ахыԥхьаӡара есышықәса иацлоит. Сынтәа анаплакыҩцәа 150 тонна рҟынӡа еизыргарц ргәы иҭоуп.

Ироуа аҽаҩра зегьы аилахәыра "Аԥсны аҩқәеи аӡқәеи" рахь инаргоит. Ари аилахәыра адиректор хада Николаи Ачба Лабра аӡахәааӡарҭа аартразы апроект аԥара азоуижьит.

Аӡахәаҭраҿы аус руеит Лабра, Кәтол, Аракьаҿ, Гал араион ақыҭақәа рҟынтә 20-ҩык анхаҩцәа. Урҭ асааҭ 7:00 инаркны 12:00 рҟынӡа аус руеит, анаҩс асааҭ 16:00 рҟынӡа аԥсшьара рымоуп.

Аӡахәаҭра русзуҩцәа русурамш нҵәоит асааҭ 20:00 рзы. Ашоура цәгьа ҟалар, русура аамҭа дыркьаҿыр ҟалоит.

Аӡахәаҭраҿы аусуразы ирымоуп атракторқәа хԥа, ақәҭәагақәа хԥа, абӷьқәа ҿзырффо амашьына. Ачаа рҭаацәара рбизнес иҵегьы арҭбаара ргәы иҭоуп, аха макьана рыпроект амаӡақәа аадыртуам.

26

Урыстәыла Аконституциа аиҭакрақәа ралагаразы Аԥсны абжьыҭара шцо

9
Урыстәыла Аконституциахь аиҭакрақәа ралагаларазы Аԥсны абжьыҭара иаҿуп. Атәылаҿы иаартуп алхырҭатә ҭыԥк - Аԥсны иҟоу Урыстәыла Ацҳаражәҳәарҭа ахыбраҿы. Абжьыҭара иалагеит ашьыжь, асааҭ ааба рзы, уи аамҭазы ауаа маҷҩымкәа еизахьан.

Аԥсны иааиԥмырҟьаӡакәа инхо, мамзаргьы аамҭала Аԥсны иҟоу Урыстәыла атәылауаа рыбжьы арҭар ҟалоит Ацҳаражәҳәарҭа ахыбраҿы асааҭ 20:00 рҟынӡа.

Урыстәыла Аконституциахь аиҭакрақәа ралагаларазы абжьыҭара иаҿуп алхырҭатә ҭыԥ №8000 ахьаарту Аԥсны иҟоу Урыстәылатәи Афедерациа Ацҳаражәҳәарҭаҿы.

Алхыҩцәа ацҳаражәҳәарҭа агәашә иадеизалахьан асааҭ ааба ҟалаанӡагьы.

Раԥхьаӡа зыбжьы азҭаз дыруаӡәкуп Очамчыра араион аҿы инхо Арминак Маделиан, иара шьыжьна ы Аҟәаҟа дааит, асааҭ быжьба раахижьҭеи агәаран дықәгылан.

"Хымԥада абжьыҭара аҭахуп, аԥсҭазаара бзиа ҟаларц азы, ԥхьаҟатәи ҳабиԥарақәа ҳара ҳаҵкыс еиӷьны инхарц азы", - иҳәеит иара.

Алхыҩцәа ражәақәа рыла, рыбжьы арҭаанӡа дара зны иҭырҵааит Аконституциахь иаларгаларц ргәы иҭоу аиҭакрақәа.

Аԥсны иҟоу Урыстәыла Ацҳаражәҳәарҭаҟны рыбжьы арҭар ҟалоит ԥхынгәы 1 асааҭ 20:00 рҟынӡа.

Урыстәыла Аконституциахь аиҭакрақәа ралагаларазы аҩаша, рашәара 30 рзы заанаҵ рыбжьы арҭеит Аԥсны ахада Аслан Бжьаниа, ахада ихаҭыԥуаҩ Бадра Гәынба, аԥыза-министр Александр Анқәаб.

Заанаҵ иара убас рыбжьы арҭеит Аԥсны иҟоу Урыстәылатәи арратә база аруааи атәыла Аҩнуҵҟатәи аусқәа рминистрра аусзуҩцәеи.

9

Аԥснытәи аушьҭымҭацәа ахьтәи араӡни медалқәа ранашьан

30
(ирҿыцуп 20:28 03.07.2020)
2020 шықәса рзы Аԥснытәи ашколқәа ирылгеит 1791-ҩык аҵаҩцәа. Урҭ рҟынтәи 11-ҩык амедалқәа рыманы иалгеит, 64-ҩык "ибзиаӡоуп" ҳәа иалгеит.

АҞӘА, ԥхынгәы 3 – Sputnik, Ренат Ԥачлиа. Абжьаратә школқәа роушьҭымҭацәа амедалқәа ранашьара мҩаԥысит Аԥсны Акультура аминистрраҿы ахәаша, ԥхынгәы 3 рзы.

Аԥсны аҵареи абызшәатә политикеи рзы аминистр ихаҭыԥуаҩ Медеиа Ченгьелиаԥҳа илҳәеит сынтәатәи ашықәс уаанӡатәиқәа ишреиԥшым, аепидемиологиатә ҭагылазаашьа иахырҟьаны аҵаратә процесс шыԥсаххаз. Ус шакәугьы, аминистрра официалла аҵарашықәс хнаркәшеит.

"2020 шықәса рзы Аԥснытәи ашколқәа ирылгеит 1791-ҩык аҵаҩцәа. Урҭ рҟынтәи 11-ҩык амедалқәа рыманы иалгеит, 64-ҩык "ибзиаӡоуп" ҳәа иалгеит. Иаҳҳәар ҳалшоит, медалла ашкол иалгаз аҵаҩцәа ԥхьаҟазы ҳҿар рыхьтәы фонд иалахәхо роуп ҳәа. Абас иҟоу аҿар роуп уаҵәтәи ҳԥеиԥшгьы знапаҿы иҟало", - ҳәа лҳәеит  Ченгьелиаԥҳа.

Аԥсны арккареи абызшәатә политикеи рзы аминистр Инал Габлиа аушьҭымҭацәа ирыдиныҳәалеит, иазгәеиҭеит раԥхьаҟа имариам амҩа шышьҭоу аха аҿар ирус хаданы иҟоу аҳәынҭқарра аҿиара рлагала алаҵара шакәу.

"Шәаԥхьаҟатәи шәыԥсҭазаараҿ зегь раԥхьа иргыланы ишәхашәмыршҭыроуп иреиҳаӡоу аҟазшьақәа: ауаҩреи аламыси» ҳәа иҳәеит Габлиа. 
Ахада ихаҭыԥуаҩ Бадра Гәынба Аԥснытәи арҵаҩцәа ҭабуп ҳәа реиҳәеит 11 шықәса дуӡӡа аҵаҩцәа  аԥсҭазаара ду амҩахь  иахьнаргоз азы, иуадаҩыз рџьазы. Иара агәрагара ааирԥшуеит рџьабаа баша ишмыӡуазы.

Аҳәынҭқарра ахада Аслан Бжьаниа ихьӡала ихаҭыԥуаҩ аҵаҩцәа рыхьӡала иааишьҭыз адныҳәаларатә шәҟәы даԥхьеит.

Араӡны медал занашьоу Данил Кәыҵниа Sputnik акорреспондент даниҿцәажәоз иҳәеит  Москватәи аҵараиурҭақәа руак аҭалара игәы ишҭоу. Амедицина азанааҭ шалихуа. Аҵара ашьҭахь иара Урыстәыла аԥышәа иманы Аԥсныҟа ахынҳәра игәы иҭоуп.

Нестор Лакоба ихьӡ зху Пицундатәи абжьаратә школ №1 хьтәы медалла иалгаз аҵаҩы Дамеи Ҳагба иазгәеиҭеит Урыстәылатәи аҵараиурҭа дҭаларц дшыҟоу, Аԥсны анџьныр-аргылаҩ ҳәа афакультет ахьыҟам азы. Иара иҳәеит иаԥхьаҟазы иԥсҭазаара Аԥсны мацара ишадиҳәало.

Аԥсны арккареи абызшәатә политикеи рзы аминистр ихаҭыԥуаҩ Медеиа Ченгьелиаԥҳа далацәажәеит ахьтәы ма араӡны медал аиушьа атәы.
Лара лажәақәа рыла, "Ахьтәи араӡни медалқәа рзы" аԥҟара инақәыршәаны ахьтәы медал аиуразы 10-11 аклассқәа рҿы "хәба" ҳәа аҵара ҵатәуп, араӡны медал аиуразы  ҩ-ԥшьбак умазар ҟалоит.

© Sputnik / Марианна Кубрава
Аушьҭымҭацәа амедалқәа ранашьара ацеремониа

"Аҵаҩцәа агәаҭара цҵатә усурақәа мҩаԥыргоит.  Актәи аетап азеиԥшҵаратә школқәа рҟны имҩасуеит. Убри аан аԥышәарақәа хԥа – ахатәы бызшәа, алгебра, нас ашкол иалнахуа рҭиироуп "хәба" ҳәа. Аҩбатәи аетап Аԥсны араионқәеи ақалақьқәеи рҿы имҩаԥысуеит", – ҳәа лҳәеит Ченгьелиаԥҳа.

Ахыркәшаратә етап мҩаԥыргоит Аҵара аминистрраҿы. Арҭ ах-етапк ирхысыз амедалқәа ранашьаразы иқәдыргылоит.

Иара убас шәаԥхьар ҟалоит:

 

30